Kritiek Kamer op 'truc' van kinderopvangconcern

De Tweede Kamer wil opheldering over de financiële constructie van Catalpa, de grootste kinderopvangorganisatie van het land. Het bedrijf werd vorig jaar gekocht door de Amerikaanse investeerder Providence en heeft zijn schulden binnen een jaar vertienvoudigd naar bijna 0,5 miljard euro. Daardoor lijdt het bedrijf verlies en hoeft het geen winstbelasting af te dragen, maar krijgt het geld terug van de fiscus, zoals deze krant eerder publiceerde.

Tijdens een debat over de kinderopvangmarkt met minister Kamp (Sociale Zaken, VVD) lieten Kamerleden Eddy van Hijum (CDA), Richard de Mos (PVV) en Mariëtte Hamer (PvdA) zich gistermiddag kritisch uit over de belastingontwijking van Catalpa, die overigens legaal is. Kamp zei dat de constructie „ongewenst” is, maar gangbaar bij private equity-bedrijven. Vanaf 1 januari is deze route verboden.

„Dit bedrijf wordt mede betaald door de belastingbetaler, en tegelijkertijd wordt de belasting ontdoken”, zei De Mos van de PVV. Hij doelde op de forse kinderopvangtoeslag die ouders krijgen via de belastingdienst om de kosten voor kinderopvang te dragen. Daardoor is de inkomstenstroom voor crèches vrij stabiel en is de vraag gegroeid sinds 2006. „Dit lijkt me niet de bedoeling”, zei PvdA’er Hamer over de schuldentruc. Kamerlid Van Hijum (CDA) noemde de constructie „bedenkelijk”.

Volgens het Centraal Planbureau (CPB) functioneert de markt voor kinderopvang niet goed. In opdracht van minister Kamp onderzochten de beleidsanalisten de marktwerking in de kinderopvang. Zij brachten daar eerder deze maand verslag over uit. Ondanks de scherpe toename van het aantal kinderopvangplaatsen, blijken wachtlijsten soms gegroeid. „De daadwerkelijke toegang tot kinderopvang is voor een grote groep kinderen zelfs verslechterd”, concludeert het CPB. Het feit dat er niet geconcurreerd wordt op prijs noch kwaliteit, wijst er op dat er geen effectieve concurrentie bestaat.

Kamp erkent dat de kinderopvangmarkt nog niet erg vrij is. Mede door wachtlijsten kunnen ouders niet zomaar van crèche veranderen als ze ontevreden zijn. Bovendien halen ze hun kinderen niet graag weg omdat ze meestal gehecht zijn aan leidsters en vriendjes. Om die reden wil Kamp de positie van oudercommissies versterken. Er wordt een onafhankelijke geschillencommissie opgetuigd die bindende uitspraken doet als ouders en bedrijf een conflict hebben.

Sinds de liberalisering van de kinderopvangmarkt in 2005 zijn veel kinderopvangbedrijven sterk gegroeid. Catalpa heeft 540 vestigingen. Het eigen vermogen is gedaald tot 8 procent van het balanstotaal. Directe concurrenten van Catalpa hebben een veiliger financiering. Kinderopvang Nederland (400 vestigingen) en Humanitas (300 vestigingen) zijn beide vrijwel schuldenvrij en hebben een eigen vermogen dat meer dan 40 procent van het balanstotaal uitmaakt. Die organisaties maken winst en dragen belasting af.