Levenslust op de vuilnisbelt

Het uur van de wolf: Waste Land (Schoonheid op een stortplaats)Ned. 2, 22.55 - 00.10 uur

Hij is naar eigen zeggen de best verkopende Braziliaanse kunstenaar in het buitenland. Fotograaf Vik Muniz (1961), geboren in een sloppenwijk van São Paulo, woont en werkt al bijna twintig jaar in New York. Twee jaar geleden keerde hij terug naar eigen land om een serie portretten te maken van catadores: mensen die op een vuilnisbelt zoeken naar bruikbare materialen. Muniz richtte een studio in op Jardim Gramacho in Rio de Janeiro, de grootste vuilstortplaats ter wereld, waar dagelijks 3.000 mensen door het afval wroeten. Van die onderneming is de documentaire Waste Land gemaakt die vorig jaar de publieksprijs won op het IDFA.

De film gaat over een prachtige groep levenslustige mensen. Zoals Suelem (18, moeder van twee kinderen) die vanaf haar zevende woont en eet op de vuilnisbelt. Het is geen fantastisch leven, maar beter dan de prostitutie. Slechts een enkele keer wordt het haar te veel, zoals toen ze een dode baby tussen het vuil vond. Valter staat al 28 jaar op de vuilnisbelt en hij is er trots op. Hergebruikt afval belast het milieu minder.

Muniz projecteert de foto uitvergroot op de grond, de catadores vullen de afbeelding als een kleurplaat met rotzooi. Dat werkstuk fotograferen ze opnieuw. Het meest ontroerende deel van Waste Land gaat over de expositie en verkoop van de foto’s in Londen. De opbrengst gaat naar de bewoners van de vuilnisbelt. Op het eind zie je dat ze hun eigen portret ophangen in hun hutjes.

Marcel Haenen