Engelse liefde voor luchtaanvallen

SIMON: Zag je dat Fabio Capello eist dat het Engelse team de lange bal opgeeft? Hij was niet blij met de manier waarop ze vorige week van Spanje en Zweden wonnen.

DAVID: Capello maakt geen kans. De Engelsen zullen eerder nog zeuren opgeven, of het voetbal zelf.

SIMON: Jij denkt dat de lange bal te diep verankerd is in het Engelse voetbal?

DAVID: Te diep verankerd in de Engelse ziel, jongen. De Engelse liefde voor luchtaanvallen gaat minstens terug tot de handboog in de vijftiende eeuw. Schiet genoeg pijlen in de algemene richting van de Franse ridders, en uiteindelijk zal je ze raken.

SIMON: Of niet.

DAVID: In de Somme in 1916 vertrouwden de Britse generaals blindelings op het artilleriebombardement.

SIMON: Wacht even – dit is toch een voetbalcolumn?

DAVID: Geduld. Het Britse bombardementconcept piekt in de tweede wereldoorlog.

SIMON: OK.

DAVID: Na de ‘Blitz’ op Londen, besluit Arthur ‘Bomber’ Harris, hoofd van ‘Bomber Command’, Duitsland plat te bombarderen.

SIMON: Is dat de Harris die Engelse voetbalfans nu bezingen met, ‘There’s only one Bomber Harris’?

DAVID: Harris denkt: gooi genoeg bommen in de algemene richting van Duitse steden, en uiteindelijk zul je ze raken. En wie is zijn collega bij ‘Bomber Command’? Wing Commander Charles Reep.

SIMON: De latere ideoloog van het lange-halen voetbal! Ik zie hem zo voor me, gekleed als Snoopy de vliegenier, Berlijn platgooiend.

DAVID: Reep heeft Berlijn niet platgegooid.

SIMON: Nee?

DAVID: Hij werkte bij Bomber Command als accountant. Maar denk eens aan de beroemde speech waarin Bomber Harris de bombardementen op Duitsland goedpraat: ‘They sowed the wind, and now they are going to Reep the whirlwind.’ Na de oorlog beantwoordt Reep het compliment: hij past de Harris-leer op het voetbal toe.

SIMON: Ik las net iets over Reep voor mijn nieuwe boek. Zijn zogenaamde statistieken waren Diederik-Stapelachtige nonsens. Hij ontwikkelde zijn grote voetbaltheorie op basis van 45 minuten van een Swindon Town-wedstrijd in 1950.

DAVID: Toch was hij zeer invloedrijk. Stan Cullis, trainer van het grote Wolves in de jaren vijftig, de Engelse bondscoach Graham Taylor en de directeur coaching van de Engelse bond, Charles Hughes, waren allemaal Reepisten. Zelfs nu nog zijn er ‘directe’ ploegen als Stoke die inworpen afdwingen zodat Rory Delap de bal voor het doel kan gooien terwijl zijn teamgenoten de keeper aftuigen.

SIMON: Reep leeft! Zag je de Engelse goal tegen Spanje vorige week, uit hun enige kans? Lange bal, luchtduel, en boem!

DAVID: Voetbal als luchtoorlog. Dat was de geest van Reep. Een jaar of tien geleden belde ik hem op. Hij nam op en schreeuwde: ‘WING COMMANDER REEP!’ Vervolgens weigerde hij over voetbal te praten, want dat vond hij inmiddels saai. Hij wilde alleen over nieuwe dingen praten, zei hij. Hij was toen 97 jaar!

SIMON: Het is een unieke voetbalideologie, toch? Ik bedoel, de Nederlanders en Brazilianen baseren hun voetbalstijl niet op luchtoorlogen. Alleen de Engelsen doen het, want de soldaat is nog steeds het mannelijk ideaal van Engelse voetbalmensen.

DAVID: En het ideaal van het hele land. Iedereen tot aan David Cameron toe wilde dat het team tegen Spanje klaprozen op de shirts zou dragen, om de gevallen soldaten te herdenken. Op Wembley zag ik een dikzak met een geschilderde klaproos op zijn voorhoofd, die een bos klaprozen bij het standbeeld van Bobby Moore neerzette. Mensen juichten.

SIMON: Alleen in Engeland.

DAVID: Nou, vroeger dachten de Duitsers ook dat voetbal oorlog was.

SIMON: Maar nu niet meer. Kampf was een favoriet naziwoord, dat tot lang na de oorlog in hun voetbal bleef hingen. Maar na 2000 ontdekten ze dat Kampffussball achterhaald was, en stopten ze ermee.

DAVID: Nu zijn ze Nederlandser dan Oranje.

SIMON: Maar wie weet? Misschien zal de Engelse luchtoorlog op het EK eindelijk zegevieren.

DAVID: Of misschien niet.

Simon Kuper en David Winner

    • David Winner
    • Simon Kuper En