Een Appel uitproberen met je app

Dankzij een nieuwe app kun je met je iPhone kijken hoe de kunst die op de PAN te koop is het doet in je eigen interieur. Een Breitner boven de bank, of toch liever een Mondriaan?

Een schilderij van Jan Steen boven de bank. Of boven het bad. Of stekend uit de vuilnisbak. Dure schilderijen zoals Het Huwelijk van Tobias en Sarah van Jan Steen, een doek uit de Gouden Eeuw, zie je doorgaans alleen in een museum of op een kunstbeurs als de PAN, waar het door kunsthandel Salomon Lilian uit Amsterdam wordt aangeboden voor 1,8 miljoen. Nu kun je het in je eigen huis binnenhalen. Ook juwelen en meubels komen dichtbij. Zet bijvoorbeeld de Tulip Chair uit 1958 van Laverne Originals, aangeboden door Histoire uit Arnhem aan je eigen eettafel of hang een collier van Cartier uit 1970, aangeboden door Marjan Sterk Antique jewellery, uit Amsterdam, om je hals.

Het moge duidelijk zijn: de PAN Amsterdam heeft een app gemaakt. Op deze app, gratis te downloaden in de appstore voor de iPhone, is een aantal hoogtepunten van het aanbod op de beurs niet alleen te bekijken maar ook te fotograferen. Als je binnen de app de camera van je telefoon aanzet, blijft het schilderij, de stoel of het juweel op het scherm staan. Je kunt het object verkleinen of verplaatsen en als je een beetje geluk hebt, lijkt het net alsof je een Piet Mondriaan boven de bank hebt hangen, een tweeduizend jaar oud Mexicaans beeld in de tuin hebt staan en om je nek een Indiaas collier uit de negentiende eeuw prijkt.

34 schilderijen, en 24 antieke stukken staan er op de app, een fractie van het aanbod op de beurs. Maar binnen de selectie is de variatie groot. Er kan gefotografeerd worden met een stadsgezicht van Breitner, maar ook met een eend van Jan Roeland, en met een zero-object van Ewerdt Hilgemann. Een leuk curiosum is een tekening die Karel Appel in 1954 voor Stedelijk Museum-directeur Willem Sandberg maakte. Op de tekening rijdt een treintje vol werk van Appel naar Parijs. Appel bedankte Sandberg met deze tekening voor zijn hulp bij het vertrek naar de Franse hoofdstad. Het is leuk om een dergelijk tekeningetje niet virtueel boven de bank te hangen maar juist tussen je papieren op je eigen bureau te leggen. Sandbergje spelen.

De categorie design komt er op de app een beetje bekaaid af. Er zijn maar vier meubels waar je mee kunt fotograferen, naast de Tulip Chair een object van Arik Levy, een tafel van Cesare Leonardi en Franca Stagi voor Kappa uit 1970 en een cantilever chair van Alvar Aalto uit het begin van de jaren dertig. Juist van meubels wil je wel weten hoe ze in je huis staan. Vroeger werd er overigens neergekeken op mensen die een schilderij uitkozen op het criterium of het boven de bank paste. Mensen die zo kozen, konden geen kunstliefhebbers zijn. Met enige ironie wordt juist dat criterium door de PAN nu weer naar voren gehaald.

De app werd voor de PAN ontwikkeld door Grrr en 12Rabbit, die samen eerder al een applicatie ontwikkelden voor de TEFAF in Maastricht, maar daaraan ontbrak nog de fotomogelijkheid die van de PAN-app zo’n aardig speeltje maakt. Apps waarbij je een object virtueel in een ruimte kon plaatsen, bestaan al iets langer. Met de techniek kun je ook het tegenovergestelde doen. Geen bekende objecten bij je thuis neerzetten, maar onbekende kunst op bekende plekken exposeren. De Nederlandse kunstenaar Sander Veenhof exposeerde in oktober 2010 bijvoorbeeld virtueel objecten in het Museum of Modern Art in New York. Wie op zijn smartphone een app downloadde, zag objecten van Veenhof in de zalen die doorgaans voor Picasso en Warhol zijn gereserveerd. ‘Augmented reality art’ noemt Veenhof zijn kunstguerrilla.

Dit soort kunst wordt op steeds meer plekken virtueel tentoongesteld. Vorig jaar voorzag Jan Rothuizen een tentoonstelling in het Stedelijk Museum in Amsterdam van commentaar. Op de smartphone leken zijn teksten op de muren van het Stedelijk geschreven, terwijl ze in het echt leeg waren. De Amerikaanse kunstenaar Brian August ontwikkelde een app waarbij in New York vanuit elke richting de torens van het World Trade Centrum in de juiste hoek gemonteerd werden, alsof ze er nog staan.

Met de PAN it-app doet de beurs ook nog mee aan de social media. Met de app gemaakte foto’s kun je uploaden naar Facebook of Twitter. De origineelste inzending wint een lunch in het Serre restaurant in het Okura.