Commissarissenreglement flexibel geïnterpreteerd

Johan Cruijff was gisteren niet aanwezig bij de commissarissenvergadering waar Louis van Gaal werd voorgedragen als directeur. Is dat besluit wel rechtsgeldig?

De illustratie bij het persbericht van gisteravond is veelzeggend. De mededeling dat de raad van commissarissen (rvc) Louis van Gaal tot directievoorzitter wil benoemen gaat vergezeld van een foto van de vier leden van de rvc die dit besluit gistermiddag genomen hebben. Het vijfde lid, Johan Cruijff, staat er niet op.

Vraag is of de toezichthouders van Ajax zónder hun dissident een rechtsgeldig besluit hebben genomen. In eerste plaats gaat het nog niet om een feitelijke benoeming. De raad van commissarissen van Ajax is „voornemens” om Van Gaal volgend jaar aan te stellen en eerder al twee interim-directeuren, meldt het persbericht. „Daarbij worden vanzelfsprekend de terzake geldende formele procedures in acht genomen.”

Die procedures zijn bij de beursgenoteerde vennootschap Ajax NV overzichtelijk. Artikel 15, lid 1 van de statuten bepaalt dat de raad van commissarissen de leden van de hoofddirectie benoemt. Punt. Vervolgens geeft de raad de algemene vergadering van aandeelhouders slechts „kennis van een voorgenomen benoeming”. De aandeelhouders hoeven formeel dus niet met directiebenoemingen in te stemmen.

Op de reeds geplande aandeelhoudersvergadering van 12 december zijn veel stemmingen geagendeerd, maar niet die voor de benoeming van nieuwe directieleden. Een extra bijzondere aandeelhoudersvergadering is niet nodig.

Daarnaast zal Ajax de voorgenomen benoemingen aan de ondernemingsraad voorleggen. Die werknemersvertegenwoordiging heeft hierin adviesrecht, geen instemmingsrecht. Dat is niet statutair vastgelegd maar in de Wet op de ondernemingsraden.

Heeft de raad van commissarissen het besluit van gisteren wel zónder Cruijff kunnen nemen? De stemverhouding is simpel: elke stem telt even zwaar. Dus als Cruijff tegen had gestemd had hij verloren. Maar hij was niet bij de vergadering aanwezig. Hij was pas ’s ochtends op de hoogte gesteld van de ingelaste vergadering. Omdat z’n dochter jarig was kon hij er niet bij zijn. Vanuit Barcelona inbellen lukte kennelijk evenmin.

President-commissaris Steven ten Have heeft de spelregels flexibel gehanteerd. Het ‘Reglement Raad van Commissarissen’ bepaalt onder artikel 5.2 dat in spoedeisende gevallen een commissarissenvergadering binnen een termijn van zes werkdagen kan worden uitgeschreven, maar dat bij de uitnodiging „de te behandelen onderwerpen steeds worden vermeld”. Dat heeft de raad tegenover Cruijff oppervlakkig gedaan. Namelijk: de benoeming van nieuwe directieleden – een punt dat afgelopen maanden bij elke vergadering op de agenda stond. De naam van Van Gaal werd wijselijk niet genoemd.