'We schieten ze dood van vier meter afstand'

Een Chinese beul spreekt openlijk over zijn werk. Medelijden heeft hij niet: „Ze hebben hun straf verdiend.”

De eerste keer dat hij deel uitmaakte van een executiepeloton was politieman Hu Xiao zenuwachtig. Niet omdat hij bang was om een doodstraf te voltrekken, maar omdat hij de hoon van zijn collega’s vreesde als hij mis zou schieten. „Maar het is niet zo moeilijk. We staan op vier meter van de misdadiger. We mikken en schieten”, vertelt Hu Xiao, een veteraan van de rechtbankpolitie in de Chineestalige krant Peking Avond Nieuws.

Openheid over de doodstraf is zeldzaam in China. Over statistieken, de modus operandi, de orgaanhandel na de strafvoltrekking wordt doorgaans gezwegen, laat staan dat de professionele beulen aan het woord gelaten worden. „Zij hebben allemaal hun straffen verdiend”, zegt Hu Xiao over de mannen en vrouwen die voor zijn peloton verschenen en voegt er aan toe dat de meesten ook nog bangerds zijn.

„Meestal vallen ze van angst op hun knieën”, aldus Hu die in zijn lange loopbaan één heldhaftige uitzondering heeft meegemaakt. Het betrof een wegens moord ter dood veroordeelde ex-militair. „Hij rende op ons af. Wij moesten vuren op een bewegend doel”, vertelt Hu.

Waarom het Pekingse Avond Nieuws, een commerciële tabloid, toegang kreeg tot gerechtspolitieman Hu Xiao laat de krant in het midden, maar er moet een verband bestaan met een reeks publicaties over het Chinese gevangeniswezen en de doodstraf, waarover Hu zich positief uitlaat. Zijn expliciete boodschap is dat hij en zijn collega’s geen enkel probleem hebben met hun beulswerk en dat de doodstraf een juiste methode is om de samenleving rechtvaardiger te maken.

Met regelmaat wordt China door internationale mensenrechtenorganisaties en parlementen bekritiseerd voor het opleggen van de doodstraf. De schattingen van het aantal uitgevoerde executies variëren sterk. Amnesty Internationale spreekt van „duizenden” per jaar. DuiHua, een juridische mensenrechtenorganisatie in Hongkong, heeft in 2010 700 executies in kaart gebracht.

Maar hoeveel executies worden uitgevoerd is en blijft een staatsgeheim. Naar aanleiding van een reeks recente ter doodveroordelingen heeft een groep vooraanstaande hoogleraren strafrecht onlangs gepleit voor meer openheid. Volgens professor Zhang Qianfan van de rechtenfaculteit van de Universiteit van Peking is er geen juridische basis voor de overheid om de statistieken te behandelen als staatsgeheimen.

Ook op het Chinese internet worden regelmatig oproepen gedaan om de geheimzinnigheid waarmee de uitvoering van de doodstraf is omgeven, op te heffen.

Oscar Garschagen

    • Oscar Garschagen