Nederland met één been in recessie

De Nederlandse economie is in het afgelopen kwartaal tegen de verwachting in gekrompen, met 0,3 procent ten opzichte van het vorige kwartaal. Tegenvallende consumptie van burgers en van de overheid droegen bij tot de eerste economische krimp op kwartaalbasis sinds begin 2009, toen de economie nog opkrabbelde van de kredietcrisis.

Dat heeft het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vanochtend gemeld. Twee kwartalen van krimp achter elkaar staan technisch te boek als een recessie.

Duitsland publiceerde vanochtend een onverwacht meevallende economische groei van 0,5 procent en Frankrijk meldde een groei van 0,4 procent. Voor de hele eurozone, zo berichtte Eurostat, bedroeg de economische groei 0,2 procent op kwartaalbasis. Dat suggereert dat het zuiden van de eurozone een zwaar kwartaal achter de rug heeft.

Het derde kwartaal liet voor Nederland nog wel een groei zien van 1,1 procent ten opzichte van een jaar geleden. Maar de omzet van de detailhandel stagneerde. Ook liep de banengroei terug tot nog maar 33.000 banen, ofwel 0,4 procent. De overheid was, met een verlies van 15.000 banen, de sector waar de grootste klappen vielen.

Op de financiële markten vielen de groeicijfers van de eurozone vanmorgen slecht. Het renteverschil tussen Nederlandse en Duitse staatsobligaties steeg vanmorgen tot 0,64 procentpunt. Dat is weliswaar nog steeds een van de kleinste verschillen met Duitsland, vergeleken met de andere landen van de eurozone, maar het is inmiddels wel het hoogste sinds het begin van de eurocrisis.

De renteverschillen met Duitsland, de belangrijkste maatstaf voor financiële onrust binnen het eurogebied, liepen vanmorgen over de gehele linie wederom fors op. De Italiaanse rente op tienjarige staatsobligaties steeg vanochtend opnieuw tot boven 7 procent, het niveau dat vorige week nog bijdroeg aan het vertrek van premier Silvio Berlusconi. De rente op Spaans staatspapier steeg tot recordhoogte: 6,24 procent.

Meest opvallend was evenwel het Franse renteverschil met Duitsland, dat opliep tot het record van 1,83 procentpunt. De band tussen Frankrijk en Duitsland is van essentieel belang voor de eurozone.

Ook kreeg de markt te maken met een nieuwe tegenvaller: gisteren maakte de Europese Centrale Bank bekend dat zij vorige week voor 4,5 miljard euro Italiaanse staatsobligaties heeft opgekocht. Dat is de helft van de steunaankopen in de week daarvoor. In totaal heeft de ECB sinds juni vorig jaar 187 miljard euro aan staatsleningen van Europese probleemlanden gekocht om de rust te bewaren op de obligatiemarkten.

De Duitse rente was de enige die daalde, met 0,02 procentpunt, als teken dat beleggers Duitse staatsobligaties vanmorgen zagen als de enige veilige haven voor hun investeringen in het eurogebied.

Economie: pagina 21