Wel zorgen om Olympus, maar geen paniek

Het is niet waarschijnlijk dat Olympus even snel failliet zal gaan als de aandelenkoers op dit moment instort. Boetes, afschrijvingen en het mogelijk van de beurs halen van de aandelen zouden het bedrijf, dat gebukt gaat onder een grote schuldenlast, hard treffen. Maar de divisie voor medische apparatuur is kerngezond. Een staking van leveranciers, crediteuren en klanten zou Olympus over de rand kunnen duwen, maar dat lijkt onwaarschijnlijk.

De aandelen hebben viervijfde van hun waarde verloren sinds het Japanse concern op 14 oktober zijn topman ontsloeg. Hij betichtte Olympus daarop van boekhoudkundige onregelmatigheden. De toezichthouder kan dat bestraffen of de strafrechter kan het bedrijf een boete opleggen.

Aandeelhouders lobbyen nu om te voorkomen dat het bedrijf van de beurs wordt gehaald. Maar de mogelijke boetes bedragen slechts ongeveer 1,8 miljard yen (20 miljoen euro) en het ongedaan maken van de beursnotering is fataal, noch onomkeerbaar. De aandelen kunnen dan immers nog steeds onderhands worden verkocht en het bedrijf zou weer een nieuwe beursnotering kunnen krijgen als het lek boven water is.

Een groter risico is dat Olympus wellicht goodwill zal moeten afschrijven na een paar twijfelachtige overnames. Dat zou de waarde van het bedrijf verminderen, maar niet kapot maken. Een grote aanpassing zou de crediteuren, waaraan Olympus 435 miljard yen verschuldigd is, op de kast kunnen jagen. Grofweg 70 procent van de schulden is in handen van grote Japanse banken, die minder snel zullen afhaken dan de obligatiehouders.

Dan de leveranciers en de klanten. Met een aandeel van ruwweg 75 procent van de markt in endoscopen zullen klanten niet zo snel van merk verwisselen omdat er boekhoudkundige onnauwkeurigheden hebben plaatsgevonden. De divisie voor medische technologie vertegenwoordigt nu al een waarde die hoger ligt dan de totale marktwaarde van Olympus, aldus een berekening van Breakingviews. En zelfs als de leveranciers hun eisen zouden opschroeven is de 211 miljard yen die Olympus in kas heeft ruim voldoende voor een half jaar materiaalkosten.

Slechts in het onwaarschijnlijke geval dat de leveranciers hun kredietverlening helemaal zouden stopzetten en de banken hun korte-termijn-leningen zouden opeisen, zou er een crisis dreigen.

De grootste aandeelhouders van Olympus zijn van plan een buitengewone aandeelhoudersvergadering bijeen te roepen, wat hen de kans zou geven het bestuur te vervangen. Als ze slagen – en de verandering zich in snel tempo voltrekt – kan het schandaal uiteindelijk een efficiënter geleid bedrijf opleveren dat de kosten rationaliseert en verlieslijdende bedrijfsonderdelen afstoot. Tot nu toe hebben de aandeelhouders van Olympus gelijk als ze zich zorgen maken, maar ze hoeven niet in paniek te raken.

Wayne Arnold

Vertaling Menno Grootveld