Vind God op Twitter

De kerk zoekt aansluiting bij het internettijdperk. Daarom zijn steeds meer dominees actief op Twitter.

Maar het contact met jongeren is nog summier.

In christelijke kringen wordt hij soms argwanend bekeken, de dominee die twittert.

Maar steeds meer voorgangers doen het. Naar schatting zijn het er intussen zo’n 160. Ze schrijven tweets over dagelijkse beslommeringen. Over een bijeenkomst waar ze waren. Een bijbeltekst. Hun mening over de politiek.

De intrede van predikanten op het web past in de digitale vernieuwing van de Kerk. Zo zijn synodevergaderingen van de Protestantse Kerk in Nederland (PKN) tegenwoordig live te volgen via internet en heeft de PKN een profiel op Facebook aangemaakt. Ook worden dominees vaker gesignaleerd op netwerksites als Hyves en LinkedIn.

Arjan Plaisier, die als scriba (secretaris van een kerkelijke vergadering) leiding geeft aan de PKN, juicht die ontwikkeling toe. „Jongeren lezen geen kerkbladen, maar zitten wel op sociale media. Het zou ontzettend stom zijn om daar geen gebruik van te maken.”

Sytze Ypma (49) is zo’n dominee die actief is op sociale media. Hij is predikant in het Friese dorpje Scharnegoutum. Begin dit jaar maakte hij een profiel aan op Twitter. „Om verbindingen te leggen”, zegt hij.

Twitter is voor Ypma een netwerk. Zijn meeste volgers zijn collega-predikanten. „Erg handig”, vindt Ypma. „Al die collega’s zou je zonder Twitter nauwelijks spreken. Sommige contacten zijn mij erg waardevol.”

Ypma is niet de enige die er zo over denkt. Uit een masterscriptie waarmee godsdienstwetenschapper Mirte Martinus onlangs afstudeerde aan de Rijksuniversiteit Groningen, blijkt dat veruit de meeste voorgangers online actief zijn voor het contact met hun collega’s: predikanten twitteren het meest onderling.

„Ze zijn erg met elkaar bezig”, zegt Martinus. „Het predikantschap is een eenzaam beroep. Je zit in je eentje op je kamer een preek voor te bereiden. Een voorganger die ik voor mijn onderzoek sprak, miste het contact met zijn collega’s heel erg. ‘We hebben als dominees geen koffieautomaat’, zei hij. Ze willen overleggen met elkaar. Daarvoor gebruiken ze Twitter: een plek waar je vakinhoudelijke informatie uitwisselt. Waar je je mening bijslijpt.”

Twitteren met de buitenwereld komt er bij de dominees nog niet echt van. De 100 tot 200 volgers die zij gemiddeld hebben, zijn dus veelal collega’s.

De protestante dominee zou wat kunnen leren van zijn katholieke collega’s. Binnen de Katholieke Kerk is internet een gebruikelijk medium om het geloof te verspreiden.

De bekende Nederlandse priester Roderick Vonhögen (op Twitter heet hij FatherRoderick) was een van de eerste Nederlandse geestelijken die op Twitter actief werd. Zijn tweets worden inmiddels door meer dan 7.000 mensen gevolgd.

Zelfs de paus twittert. Vorig jaar riep hij geestelijken op hetzelfde te doen. Sociale media zijn volgens de paus een goed middel om niet-kerkelijken te bereiken.

Evangeliseren op Twitter – de Hollandse dominee wil er nog niet aan. „Ik geloof niet dat het zoden aan de dijk zet”, zegt Elzo Bijl, predikant van de gereformeerde Groene Tuinkerk in Rotterdam en een fanatieke twitteraar. „Twitter kan niemand bewegen om in God te gaan geloven”, vindt hij.

Ook Ypma gebruikt Twitter niet om zieltjes te winnen. „Het zou een mooie bijkomstigheid zijn, maar het is zeker niet het doel van mijn online activiteiten.”

En Arjan Plaisier van de PKN? Die hoopt wel dat dominees internet gaan inzetten om Nederlanders terug in de kerk te krijgen.

„God vinden door een tweet? Het zou zomaar kunnen”, zegt Plaisier. „Het Woord, of in dit geval het Twitter-Woord, doet soms ongedachte dingen.”

    • Andreas Kouwenhoven