Het oorlogssentiment is vervaagd, maar Duitsland-Nederland blijft heftig

Klaas-Jan Huntelaar tijdens de oefenwedstrijd tegen Zwitserland van afgelopen vrijdag. Morgenavond staat Oranje tegenover de Duitsers. Foto AP / Peter Dejong

Voor het eerst in ruim zes jaar staan ze morgenavond om 20.45 uur tegenover elkaar: Die Mannschaft en Oranje. Plaats van handeling is het Volksparkstadion in Hamburg, precies de plek waar Duitsland-Nederland in 1988 de meest symbolische Oranjezege opleverde.

“Er is geen enkele speler van Oranje die ik bij ons team zou willen hebben”‘, zei aanvaller Thomas Müller vandaag in het AD. En Mark van Bommel heeft er heel veel zin in: “Vriendschappelijke wedstrijden bestaan niet meer, zeker niet tegen de Duitsers.” De ploeg van Victor Löw speelt bij vlagen zo on-Duits en goed aanvalsspel dat hardop wordt vergeleken met Oranje. Dat steekt.

Het is duidelijk: Duitsland-Nederland wordt morgenavond geen kinderachtig potje. De oorlogssentimenten zijn dan een beetje vervaagd, emoties rondom dit affiche blijven altijd bestaan.

De triomf en wraak

Het Europees Kampioenschap ’88. Op 21 juni in het Volksparkstadion. Jürgen Klinsmann duikelt gewillig over het dijbeen van Frank Rijkaard. Natuurlijk neemt die vervelende Lothar Matthäus de strafschop. Hans van Breukelen weet welke hoek, maar zijn vingertoppen kunnen de schotkracht van Der Torminator niet weerstaan. “Het is dan tóch weer gebeurd”, schelt Jack van Gelder over Radio 1.

Thuis in de woonkamers zaten generaties gevuld met oorlogssentiment en nare herinneringen aan die verloren WK finale, ook al in en tegen West-Duitsland, van 1974. Op het veld was Oranje beter en komt het, net zo goedkoop als de ploeg van trainer Franz Beckenbauer in de eerste helft, aan een strafschop. Ronald Koeman faalt nooit.

De revanche op De Duitsers - en alles wat op dat moment Duits is, was of zou worden - wordt door Marco van Basten vervolmaakt. Eén minuut voor tijd, precies wat Wij de Duitsers altijd kwalijk nemen. De beelden bezorgen nog steeds kippenvel. West-Duitsland niet naar de finale, Nederland wel. Het Volksparkstadion is van Oranje, zegt Evert ten Napel. Ronald Koeman veegt zijn kont af met het shirt van Olaf Thon.

Spuugincident en opnieuw rehabilitatie

Twee jaar later is alles anders. Voor de buitenwereld gaat Europees kampioen Nederland als een van de favorieten naar het WK in Italië. Maar intern ligt de ploeg met zichzelf en coach Leo Beenhakker overhoop. In de ternauwerdnood bereikte tweede ronde wacht West-Duitsland. Fitter en sterker sturen ze ons met 2-1 naar huis. Illustrerend voor de malheur is Frank Rijkaard die Rudi Völler binnen enkele minuten twee keer in zijn matje kitst:
http://youtu.be/ufZ56n-J2dA

Gelukkig komt al heel snel de kans om het blazoen van Oranje weer op te poetsen. Op het EK in Zweden, opnieuw twee jaar later, wacht het eengeworden Duitsland in de laatste en beslissende groepswedstrijd. Binnen het kwartier staat het team van de teruggekeerde Rinus Michels op 2-0, onder meer via Rijkaard die na 4 minuten scoort. Uiteindelijk wordt het 3-1 nadat meester Van Basten wijst dat Aron Winters voorzet naar het talent Dennis Bergkamp moet.
http://youtu.be/2dRXyMj8B4Q

Wat er allemaal aan vooraf ging

De enorme ontlading van 21 juni ’88 is ongeëvenaard. Veel ervan vond zijn oorsprong in de verloren WK finale van 1974. Nederland was met Cruijff en het totaalvoetbal favoriet. In de finale was Oranje ook beter, het domineerde. Maar op het eind wonnen natuurlijk die Duitsers.

Tot aan die halve finale in Hamburg won Oranje sindsdien nooit van de Duitsers. Op het WK ’78 werd in de tweede groepsronde met 2-2 gelijkgespeeld, maar dat wordt langzaam vergeten? En op het EK ’80 in Italië werd roemloos met 3-2 verloren, wat helemaal niemand meer weet.

Van Oost-Duitsland werd overigens meestal gewonnen. De laatste pot tegen de DDR was in maart 1986 en werd in Leipzig, op een erbarmelijk veld, door Van Basten beslist: 0-1.

Komend EK weer samen in een poule?

Na het drieluik in 1988, ’90 en ’92 kwamen Duitsland en Nederland jarenlang niet meer tegen elkaar uit in officiële interland. Pas op het EK in 2004 ontmoetten de twee grootmachten elkaar weer eens in competitief verband. Samen zaten ze in een poule en speelden ze de eerste groepswedstrijd tegen elkaar. Ruud van Nistelrooy redde negen minuten voor tijd een punt tegen Die Mannschaft van coach Rudi Völler: 1-1.
http://youtu.be/GBd6VslkREg

Deze zomer kunnen Duitsland en Nederland opnieuw bij elkaar in de poule komen. Nederland is groepshoofd, Duitsland niet. Op 2 december wordt in Kiev geloot en zullen we het weten.