Premier Papademos moet Grieks bankroet afwenden

The new Greek Prime Minister Lucas Papademos, standing 2nd left, makes statements outside the presidential palace in Athens, Thursday, Nov. 10, 2011. Papademos was named Thursday as the prime minister of the new Greek interim government, charged with keeping the debt-strapped country out of bankruptcy and firmly in the 17-nation eurozone. After four days of intense political negotiations, the 64-year-old former vice president of the European Central Bank was chosen to lead a coalition backed by both the governing Socialists and opposition conservatives that will operate until early elections in February. (AP Photo/Petros Giannakouris) AP

De 64-jarige Lucas Papademos, voormalig vicevoorzitter van de Europese Centrale Bank, wordt de man die Griekenland na weken van sociale onrust en politieke verwarring moet redden van een dreigend bankroet en moet voorkomen dat het land uit de eurozone raakt.

De twee grootste partijen, de socialistische Pasok en de centrum-rechtse Nieuwe Democratie, werden het gistermiddag eens over Papademos als premier. De bezetting van de overige sleutelposten was vanmiddag nog onduidelijk. Vrijwel zeker blijft de minister van Financiën Evangelos Venizelos op zijn post.

In een eerste toespraak waarschuwde Papademos dat het land worstelt met enorme problemen. „Het pad zal niet gemakkelijk zijn, maar ik ben ervan overtuigd dat de problemen sneller en tegen lagere kosten zullen worden opgelost als we één zijn, vol begrip voor elkaar, en voorzichtig.”

Papamos onderstreepte dat Griekenland alles op alles moet zetten om lid van de eurozone te blijven. Dat is „een garantie voor monetaire stabiliteit. Het zorgt voor financiële welvaart.”

De Griekse werkgevers hebben de benoeming van Papademos begroet als een „laatste kans” en riepen partijen en burgers op hun geschillen terzijde te schuiven. In Brussel is voorzichtig positief gereageerd op de benoeming van Papademos. Maar er zijn ook twijfels. Vóór Papademos als premier pleit dat hij internationaal respect heeft verworven in zijn carrière. Hij was van 1994 tot 2002 gouverneur van de Griekse centrale bank. In die periode heeft hij ervoor gezorgd dat de centrale bank op grotere afstand kwam te staan van de politiek. Dat was een van de voorwaarden voor toetreding van Griekenland tot de eurozone.

Ook als vicevoorzitter van de Europese Centrale Bank, van 2002 tot 2010, heeft hij veel respect verworven, al hield hij zich publiekelijk op de achtergrond. Als punt van kritiek wordt op het ECB-hoofdkwartier in Frankfurt wel genoemd dat hij meestal erg veel tijd nodig had om tot een beslissing of een oordeel te komen.

Tussen de gepassioneerde Griekse politici valt Papademos op door zijn kleurloosheid en gebrek aan charisma. Een vraag is dan ook hoe de partijloze premier zal weten om te gaan met door de wol geverfde politici. Nieuwe Democratie heeft zich lang verzet tegen de door EU en IMF opgelegde bezuinigingen, met als argument dat die de recessie alleen maar vergroten. De afgelopen maanden was er brede sociale onrust over de enorme koopkrachtdaling en de stijgende werkloosheid als gevolg van de bezuinigingen.

Een indicatie dat Papademos zich hard wil opstellen kwam maandag, toen volgens berichten in de Griekse pers zijn voordracht als premier was stukgelopen op zijn vergaande eisen over bevoegdheden en programma. Hij geldt ook als iemand die niet snel zijn kalmte verliest. Na de politieke verwarring van de afgelopen weken moet dat voor veel Grieken een verademing zijn. Uit opiniepeilingen is gebleken dat de kloof tussen burger en politiek de afgelopen maanden sterk is gegroeid.

Papademos blijft in principe aan tot de vervroegde verkiezingen die voor 19 februari zijn gepland. Maar hij zei gisteren dat die datum nog niet vaststaat. Waarnemers verwachten dat verkiezingen slechts leiden tot een meer verdeeld politiek veld.