Van Muiswinkel zit vol zelfspot

4-8-’61, door Erik van Muiswinkel. Gezien: 4/11, Stadsschouwburg, IJmuiden. Tournee t/m 31/5. Inl. bunkertheaterzaken.nl ****

Barack Obama en Erik van Muiswinkel zijn even oud; ze werden alle twee geboren op 4 augustus 1961. „Als dat toeval is”, zegt de cabaretier van de twee, „dan zou dat toch wel héél toevallig zijn.” Hij weet trouwens nog heel wat meer overeenkomsten. Obama heeft een blanke moeder, en hij ook. Of neem hun geboorteplaatsen: Honolulu en Eemnes – wisten we wel dat er ook naar Eemnes een weliswaar wat minder bekend geworden tosti is genoemd?

De snelle montage tussen feiten en lachwekkende fictie is een van de voornaamste kwaliteiten van 4-8-’61, het soloprogramma dat Erik van Muiswinkel heeft gemaakt nu zijn duoprogramma’s met Diederik van Vleuten voorbij zijn. Obama is daarin een mooie kapstok waaraan veel op te hangen valt. Een tedere herinnering aan de jongen van elf die ze ooit zijn geweest, een paar grimmige grappen over hun tegenwoordige status als vijftiger („vijftig is het nieuwe dertig”), een beeldend verhaal over een bezoek aan Chicago dat onverwachts een verzonnen wending neemt en zelfs een gave conference over de manier waarop Madurodam het huidige Nederland zou kunnen weerspiegelen. Ook zingt hij een handvol sterke cabaretliedjes, met een viermansband die een pakkend muziekspoor onder de voorstelling legt.

In die context is bovendien plaats voor twee typetjes. De eerste is een patserige bankier die er ook niets aan kon doen dat hij één extra jaarsalaris per maand kreeg. De tweede is een Chinees die vertelt hoe zijn land in rep en roer was toen Van Muiswinkel een paar jaar geleden opriep tot een boycot van de Olympische Spelen in Peking. Zo lopen zelfspot en komische zelfoverschatting voortdurend verrassend door elkaar. Dat maakt 4-8-’61 tot cabaret op hoog niveau.