Bankieren moslims verstandiger?

nrc.next-lezer Fokje Riemersma weet dat volgens het islamitische recht geen rente mag worden geheven op leningen. Dat lijkt Riemersma „een onmogelijke situatie voor een bank”. Of heeft islamitisch bankieren ook voordelen in onzekere financiële tijden?

Aan de rand van het door de Occupy-beweging bezette Beursplein in Amsterdam stonden vorige week zaterdag drie Arabische jongens rond een krakkemikkig tafeltje. Ze vielen op zijn zachtst gezegd een beetje uit de toon. Onder de bezetters op het plein is de kledingcode capuchons, kistjes en dreads. Deze jongens droegen lange Arabische gewaden, zonnebrillen, arafatsjaals en borstelige baarden. Navraag leerde dat ze zich inzetten voor de verspreiding van de sharia, het islamitisch recht, in Nederland.

Wat heeft de sharia te maken met de Occupy-beweging? „Meer dan je denkt”, vertelde een van de jongens. „Als banken de islamitische regels hadden gevolgd, was de kredietcrisis nooit uitgebroken.”

Hij is niet de enige die in het huidige financiële klimaat kansen ruikt voor islamitisch bankieren. Aangemoedigd door de malaise in het Westen stellen veel islamitisch economen dat een economie gebaseerd op de sharia veel van de huidige economische problemen zou voorkomen.

Islamitisch bankieren kent twee belangrijke verboden, vertel Omar Salah. Hij is advocaat bij De Brauw Blackstone Westbroek in Amsterdam en promoveert aan de Universiteit van Tilburg op islamitisch financieel recht. Het eerste is een verbod op rente. Rente wordt gezien als geld verdienen zonder daarvoor inspanning te verrichten. Het tweede is een verbod op gokken en speculeren. „De investering moet een basis hebben in de reële economie en mag niet op contractuele onzekerheden zijn gestoeld”, zegt Salah. Toeval of niet, maar juist de zeer speculatieve producten die volgens de meeste economen de kredietcrisis hebben veroorzaakt, zijn volgens de sharia verboden. Islamitische banken hebben daardoor beter dan conventionele banken de kredietcrisis doorstaan.

Gedreven door oliedollars en de economische opkomst van moslimlanden is de markt voor islamitisch bankieren in opkomst. De afgelopen jaren groeide de sector gemiddeld met 15 procent, ondanks de wereldwijde economische recessie.

Reinier Kist

    • Reinier Kist