Sexy show in het Nieuwe Luxor

Squash is geen echte kijksport. Het balletje is te klein, het spel te snel en de spelers staan met de rug naar het publiek. Tenzij er theater van wordt gemaakt, zoals op de WK in Rotterdam.

Als filmsterren komen ze binnen. Onder stampende beats worden de squashers door de zaal van het Nieuwe Luxor Theater naar de glazen kooi geleid. Twee cheerleaders huppelen er vrolijk achteraan. Na een mooi punt klinkt luid applaus, vergelijkbaar met het einde van een indrukwekkende musicalvoorstelling. Op het balkon zitten de drie scheidsrechters. Als een speler het oneens is met een beslissing, opent hij het deurtje van de baan, en gaat de discussie aan. Vanuit de rode theaterstoelen genieten de ruim 1.400 toeschouwers mee met de woordenwisseling. Eigenlijk is het net een theatershow.

Op de ‘Kop van Zuid’ in Rotterdam kwamen sport en entertainment afgelopen week samen. Voor de WK werd op het podium van het Nieuwe Luxor een glazen squashbaan opgebouwd. In plaats van zangers en acteurs werkten squashers zich onder felle lichten in het zweet. Eindeloos klonk het getik van het balletje tegen de ‘glazen muur’, rally’s met dertig slagenwisselingen zijn normaal in deze sport. Het publiek zat dicht op de baan, waardoor de soepele, dansende bewegingen van de spelers goed te volgen waren. De setting, met tussen de games door veel show en muziek, zorgde voor een bijzondere ambiance – intiem en spectaculair tegelijk.

De grote aanjager van de WK in Rotterdam is toernooidirecteur Tommy Berden (32), die zich als missie heeft gesteld om squash in Nederland op de kaart te zetten. De oud-prof werd door de stichting Rotterdam Topsport op het idee gebracht het evenement in het Nieuwe Luxor te organiseren. En met succes. Het finaleweekend was drie maanden geleden al uitverkocht.

Het is niet nieuw dat grote squashtoernooien op speciale locaties worden gehouden. In de jaren tachtig werd in het Kurhaus in Scheveningen al een toernooi georganiseerd. En meer recentelijk in het Grand Central Station in New York, tussen de piramides in Kairo, in de tuin van het koninklijk paleis in Madrid en in een groot winkelcentrum in het Maleisische Kuala Lumpur. „Squashbanen kun je overal neerzetten, het is een marketinginstrument geworden”, zegt Berden.

Squash doet er alles aan aantrekkelijker te worden, op het gebied van evenementpresentatie en marketing. En dat is noodzakelijk om de relatief kleine sport (wereldwijd 20 miljoen spelers) verder te helpen. Sinds 2005 probeert de internationale squashfederatie WSF de sport op het olympische programma te krijgen. Na twee mislukte pogingen – de Olympische Spelen van 2012 en 2016 – ligt er nu een bid voor de Spelen van 2020.

Squash moet concurreren met zeven andere sporten: honkbal, karate, skeeleren, softbal, sportklimmen, wakeboarden en de Chinese vechtsport wushu. Slechts één van deze sporten kan gekozen worden, in september 2013 beslist het Internationaal Olympisch Comité (IOC). De Britse spindoctor Mike Lee, een van de meest succesvolle consultants in de internationale sportwereld, werd binnengehaald om de squashcampagne voor ‘2020’ te leiden.

Voor het aanzien van squash is de olympische status van groot belang, het kan de sport een boost geven. Eén van de kritiekpunten van het IOC was dat de televisieregie bij squashtoernooien niet in orde was. De sport is van nature geen tv-sport, vanwege het kleine balletje en doordat je tegen de ruggen van spelers aankijkt. Slechts bij enkele toernooien werd de televisieproductie serieus genomen.

Maar sinds begin vorig jaar hebben de twee organisatoren van de internationale mannen- en vrouwentour de regie uitbesteed aan een Engelse productiemaatschappij, de Perform Group. Met een ploeg van tien man en zeven camera’s brengen ze jaarlijks zo’n twaalf grote toernooien in beeld – in totaal 300 wedstrijden. Er zijn nu ook beelden van de voorkant van de spelers, waardoor je de gezichten kunt zien. „Je ziet de expressies. Je kunt nu van ze houden of ze haten”, zegt Alex Gough, topman bij PSA dat de mannentour organiseert.

Ook in het Nieuwe Luxor in Rotterdam is de voltallige productieploeg aanwezig. De televisiebeelden, de afgelopen dagen door de NOS overgenomen, ogen professioneel, met herhalingen, slowmotion en close-upbeelden van spelers. De mannenfinale werd gisteren in zo’n 25 landen live uitgezonden. „Een paar jaar geleden deden we veel dingen niet goed”, zegt Gough. Er was weinig consistentie bij toernooien, vertelt hij. „Als een wedstrijd om zeven uur moest beginnen, gebeurde het vaak dat de spelers pas om kwart over zeven op de baan stonden.”

In de afgelopen jaren is veel ten goede veranderd. In Rotterdam staan spelers stipt op tijd op de baan, na de wedstrijd interviewt de Nederlandse oud-topspeelster Vanessa Atkinson de spelers en sinds een jaar bestaat de mogelijkheid een beslissing van de scheidsrechter te toetsen door middel van video review. Het is een gelikte show. Squash is een sexy sport geworden.

Vanavond geen getik meer in het Nieuwe Luxor. Dan staat er in Rotterdam weer een artiest op het podium, de oude Belgische chansonnier Salvatore Adamo.

    • Steven Verseput