Schrijven voor de geest

Vraag niet waarom, maar dan zit je op de site van ghostwriter Klazien Laamsma, die alle tekst in beweging zet die op de een of andere manier is vastgelopen. Zij biedt soelaas ‘als er een harde verplichting is, bijvoorbeeld een boekenweekgeschenk dat af moet’. Een Boekenweekgeschenk? Als Laansma niet jokt, voor wie is zij dan ingesprongen: nu we in De tijd zelf Harry Mulisch hebben zien vastlopen, kan het iedereen zijn. Ronald Giphart met writer’s block? Japin in de stress? Of gewoon Kader Abdolah?

Het zal loos alarm zijn – of een halve waarheid: de stroom pseudo-boekenweekgeschenken is eindeloos. Zo blijkt het plotseling Maand van de Spiritualiteit te zijn, Gefundenes Fressen voor de spookschrijver. Al geloof ik niet dat Klazien Laansma zich heeft ontfermd over het essay voor deze maand, geschreven door Sophie van der Stap, bekend van Het meisje met de zeven pruiken, over de kanker die zij op jonge leeftijd kreeg. Twee jaar geleden schreef Kluun het geschenkboekje – de spirituelen hebben een voorkeur voor vlotte schrijvers die erge dingen hebben meegemaakt.

Sophie van der Stap lijkt zich weinig van haar zweverige Umfeld aangetrokken te hebben: zij schrijft in Buiten spelen vooral over Franse minnaars en maakt zich en passant vrolijk over Eckhart Tolle (‘Maar Tolle, kun je ook te veel in het nu leven’) en zijn fans (‘Natuurlijk zit hier een kern van waarheid in, maar er zit bovenal een kern van slap meelullen in’). Waarbij Van der Staps vrolijkheid een stuk spiritueler aandoet dan De hele olifant in beeld. Inzicht in het bestaan en de werking van Universele Wetten en de Gulden Snede, de voorlopige koploper in de verkiezing van het mooiste ‘spirituele’ boek. Tussen aanhalingstekens, want het is wonderlijk hoe weinig esprit de geestlezer krijgt voorgeschoteld.

35 titels vol ernst en uitleg staan er op de lijst, terwijl de geest zich toch schuilhoudt op plaatsen waar de dingen niet benoemd worden, maar hooguit even aangeraakt. Neem het boek dat al dagen op mijn tafel ligt, waarin de hoofdpersoon op zeker moment een ufo ziet landen, waaruit een eend klimt, die naar een vijver loopt. Hij maakt een foto en brengt die naar de krant. Op de foto staat de eend, de redacteur vraagt waar de ufo is. Antwoord: ‘Ik vond de eend belangrijker.’ Wat dit betekent, weet ik niet, maar het betekent iets. Het Kleine Kabouter Wesley boek hoort op de lijst met spiritueelste boeken van Nederland.

    • Arjen Fortuin