Korten op budgetten is eigenlijk luxeprobleem

Acht profploegen, Ireen Wüst en Bob de Jong als kampioen en Sven Kramer lijkt snel terug aan de top. Wat wil het Nederlandse schaatsen nog meer, bij de start in Thialf?

Vallende bladeren, traditioneel geruzie rond de ijsbanen. Hoogste tijd voor de NK afstanden, vandaag de officiële start van het schaatsseizoen. Het begeleidingsteam voor de ploegachtervolging ligt al uit elkaar voordat er een meter is geschaatst. Oud-toppers als Ard Schenk en Rintje Ritsma bekritiseren de KNSB, die onvoldoende zou luisteren naar de schaatsers.

Kunnen nieuwe onderdelen, als massastart of teamsprint, de sport ontdoen van een verondersteld saai imago? Niemand is het eens. De grootste commerciële ploeg ter wereld, TVM, gaat het budget terugschroeven. Control en Liga, nummer twee en drie, kunnen de A-status niet meer betalen en worden B-team.

Daardoor hoeven ze niet langer zoals TVM 125.000 euro af te dragen aan de KNSB, maar slechts 25.000 euro. Het betekent wel minder sponsoruitingen op het pak, minder begeleiders op het ijs bij wedstrijden en minder gelegenheid gasten te ontvangen op de tribunes. Kommer en kwel in de nationale schaatssport?

Buiten schijnt de zon, als de TVM’ers half oktober een trainingswedstrijdje rijden in de prachtige ijshal van Inzell. Ireen Wüst, de meest gelauwerde schaatser van vorig seizoen, schaaft rustig aan haar vorm. Drie trainers staan Kramer terzijde bij zijn eerste vijf kilometer na achttien maanden van fysieke en mentale problemen. De Pool Konrad Niedzwiedski is ingehuurd als sparringpartner. De krachttrainer en een fysio kijken langs de baan toe, een tweede fysio staat op het middenterrein. Zes begeleiders op zeven schaatsers, rustig hotel buiten het dorp, bergen om te fietsen, volop ruimte voor de krachttraining. Kramer geniet, en is bij de start van het seizoen alweer de snelste op de vijf en een na snelste op de drie kilometer. Ideaal topsportklimaat.

De teams van Control en Liga prepareerden zich onder even idyllische omstandigheden in de Gunda Niemann-Stirnemann Halle in Erfurt. Coach Jac Orie (Control) hield zijn ploeg op sterkte en trok met Ronald Mulder een topsprinter aan. Marianne Timmer veranderde haar Liga-ploeg ingrijpend. Trainer Peter Kolder vertrok, Timmer haalde haar diploma en is nu zelf hoofdcoach. „Je zal mij op de kruising niet druk zien doen”, lachte ze bij de presentatie. De ploeg is uitgebreid met assistent-coach Rutger Tijssen, teammanager Yvonne van Gennip, sprintster Anice Das en drie jonge allroundsters.

De laatste jaren leken gemengde ploegen een trend. Nu komt naast Timmer oud-topper Renate Groenewold met een vrouwenploeg. Op=Op Voordeelshop is sponsor, sprintsters Thijsje Oenema en Natasja Bruintjes zijn de bekendste schaatsers.

Naast de twee vrouwenteams zijn er twee ploegen met louter mannen. Coach Jillert Anema verraste vorig jaar met zijn marathonschaatsers van de BAM-ploeg, won met Bob de Jong wereldtitels op vijf en tien kilometer en heeft dit jaar de B-status op de langebaan. Team 1nP van coach Johan de Wit bestaat uit gewestelijke toppers en heeft de C-status.

Twee grote, gemengde ploegen completeren het schaatslandschap. Hofmeier (coach Jan van Veen) verlengde net als TVM de sponsorovereenkomst tot en met 2014 en zet in op de jonge allroundtoppers Marrit Leenstra en Koen Verweij, die komend seizoen Kramer opvolgt als boegbeeld van bondssponsor Essent.

Sprinters Hein Otterspeer, Jacques de Koning en Michel Mulder rijden onder trainer Gerard van Velde voor iSkate; samenwerkingsverband van APPM, Anker en de BGG Schaatsacademie van ambassadeur Ritsma.

Natuurlijk, niet alle acht profploegen hebben een sponsor uit de buitencategorie. De topteams moeten een tandje terug en de toekomst is nooit zeker. Maar dat is niets vergeleken met de oude busjes met Polen en Roemenen, die ook dit jaar weer naar Inzell reden. Wie geluk heeft mag aan de Nederlandse luxe ruiken in de nieuwe academie van Marnix Wieberdink voor minder rijke buitenlanders. Schaatsen in twee klassen.

Korting op het budget is niet de grootste zorg in andere landen. Welk budget? Ook geruzie over de ploegachtervolging is er niet, de meeste landen zijn al blij als ze drie schaatsers van niveau kunnen opstellen. Hier en daar klinkt gemor over de Nederlandse ingreep in de wedstrijdkalender, zodat er van begin december tot begin januari geen internationale wedstrijden zijn. „Dan zoeken we de zon op en hebben daarna tijd voor een goed trainingsblok”, stelt TVM-coach Gerard Kemkers.

Bij alle geruzie, geldkrimp en geroep om vernieuwing is er nog altijd geen buitenlandse rijder die niet direct wil ruilen met de Nederlanders.

    • Maarten Scholten