Crisis is voorspeld, zonder ingewikkelde modellen

Eduard Bomhoff wil dat economen afscheid nemen van ingewikkelde wiskundige modellen. In plaats hiervan kunnen ze beter varen op algemene inzichten en ervaringen uit de geschiedenis (Opinie & Debat, 22 oktober).

Was het maar zo eenvoudig. In tegenstelling tot de impliciete suggestie van het artikel is deze crisis wel degelijk voorspeld door economen, zonder gebruik te maken van ingewikkelde modellen. De toenmalige hoofdeconoom van het Internationaal Monetair Fonds, Raghuram G. Rajan, heeft in 2005 precies uitgelegd waarom en hoe een crisis zou ontstaan, uitsluitend door logisch te redeneren. In zijn artikel komt geen enkele formule voor. Hij bekleedde een positie waarin hij invloed kon uitoefenen. Toch is met zijn redenering bar weinig gedaan, blijkt uit een studie naar de beleidsadvisering van het Internationaal Monetair Fonds. Een belangrijke reden was dat het advies de beleidsmakers niet beviel. Ze gaven liever anderen de schuld dan zelf de verantwoordelijkheid te nemen. De medewerkers van het IMF werden beschouwd als lastige onheilsprofeten. Zij ontdekten dat geruzie met ambtenaren en politici van lidstaten hun carrière benadeelde en schreven hun mening daarom maar op in bedekte termen. Het gevolg was dat de waarschuwingen niet de aandacht kregen die ze verdienden. We raakten verzeild in de kredietcrisis.

Het door beleidsvoerders accepteren van kritische economische redeneringen lijkt dus een groter probleem dan economische modellen.

Prof.dr. Eelke de Jong

Hoogleraar internationale economie aan de Radboud Universiteit Nijmegen