Orka's zoeken af en toe tropische wateren op

Het lijken zulke stoere jongens, die orka’s. Maar misschien zwemmen ze toch liever in warm water dan in de ijskoude poolzee.

Dat schrijven Amerikaanse onderzoekers deze week in Biology Letters (26 oktober, online). De biologen hadden twaalf Antarctische orka’s voorzien van GPS-zenders. En zo konden ze vaststellen dat deze bikkels, die prima zijn aangepast aan water van rond het vriespunt, nu en dan een uitstapje maken naar de subtropische wateren voor de kust van Brazilië en Uruguay. Daar is het water maar liefst 25 graden warmer dan rond Antarctica.

Nooit eerder was vastgesteld dat Antarctische orka’s migreren. Ze lijken het niet te doen om dezelfde reden als andere trekkende diersoorten: het is geen seizoensmigratie, want verschillende orka’s doen het in verschillende maanden en ze blijven hooguit twee maanden weg. Eén orka zwom in totaal 9.400 kilometer in 42 dagen: gemiddeld wel 225 kilometer per dag, ruim 9 kilometer per uur.

In de warmere wateren blijven de orka’s niet hangen, zo blijkt uit de GPS-data. Daaruit concluderen de biologen dat de dieren daar niet zijn om op jacht te gaan of om jongen te werpen. Maar waarom dan toch die enorme reis? De Amerikanen speculeren dat de migratie „thermisch gemotiveerd” is. Misschien, schrijven ze, zwemmen de orka’s naar warmer oorden om zich daar te ontdoen van hun oude, buitenste huidlaag. Tijdens dat proces is de huid tijdelijk iets dunner dan normaal en dan zouden de dieren wellicht te veel warmte verliezen in de koude poolzee. Ook van andere dolfijnachtigen, zoals beloega’s, is bekend dat ze warmere wateren opzoeken om te vervellen.

Dát orka’s vervellen, is bekend. De dieren zijn op foto’s individueel herkenbaar door de vorm van hun rugvin en hun vlekkenpatroon. Dankzij opeenvolgende foto’s van dezelfde individuen weten onderzoekers dat de orkahuid geleidelijk geelachtig wordt door aangroei van algen. Maar na verloop van tijd is het wit opeens weer hagelwit. „Wellicht dankzij hun periodieke onderhoudsmigratie”, schrijven de NOAA-biologen. (NRC)