We moeten allemaal een schop onder onze kont

De tv is handig gereedschap geworden. De fixer die al je problemen oplost. Als de politiek het niet voor je doet, of je moeder, de politie, je vrouw, of je hond, bel Peter R., Caroline Tensen of de rijdende rechter.

Zo kan je door de tv laten uitzoeken wie je vader is in DNA onbekend. Als je koffiezetapparaat niet werkt, mail je de programma’s Kassa of Radar. Als je geen vrouw kan vinden voor je zoon schrijf je naar Wie trouwt mijn zoon. Vader die je altijd al had willen ontmoeten? Spoorloos of Vermist. Carrière in het slop? Bel The Voice of Holland. Het nieuwste programma dat in de maak is bij RTL 4: mensen helpen die zoveel spullen verzamelen, dat hun leven eronder lijdt.

De tv doet het wél voor je. Ze verbouwen je huis, je restaurant, ze voeden je huisdier op, je kind, ze slanken ze af, geven je vriendin een nieuw verfje en nieuwe borsten en maken het goed met je schoonmoeder. Het genre nadert inmiddels de perfectie.

Kijk naar Moet je me niet wat vragen van SBS 6, waarin vrouwen hun weifelende man tot een huwelijksaanzoek forceren. Het was woensdag op tv.

De neergeslagen ogen, de ontlading en tranen zijn precies goed, presentatrice Tooske Breugem heeft net de juiste mix van irritant en betrokken, en de cliffhangers, de muziek en locaties zijn om door een ringetje te halen. Zelfs de slowmotion werkt tegenwoordig. Zat je in de jaren negentig in dit soort programma’s nog minutenlang naar vage, deinende silhouetten op bospaden te kijken, tegenwoordig verlengt de slomo, zoals het hoort, mooie momenten als kussen, huilen en lachen.

De kandidaten zijn ook volwassen geworden. Geen geschutter meer, zoals vroeger, maar zichzelf nuchter analyserende mensen.

Zelfs in Het spijt me, gisteravond bij RTL 4, waar de emoties en het leed rauw zijn, slaan de kandidaten zich moedig door het kruisverhoor van presentator John Williams. De moeder die haar zoon niet wilde delen met zijn nieuwe vriendin en hem al zeven jaar niet heeft gezien. De dochter die na twintig jaar haar vader terug in haar leven wil. Ze huilen zich helemaal suf, maar ze halen de eindstreep.

Dit kan zo niet langer. We moeten allemaal een schop onder onze kont.

Het gebeurt al overal om ons heen: de politiek, de verzorgingsstaat en Rita Verdonk trekken zich terug. De tv moet mee.

Maar bovenal de kandidaten, het publiek, u dus beste lezer, we moeten het zelf gaan doen. Hup, uit dat warme bad. De banken, de relativiteitstheorie: het ene na het andere instituut lazert om, het is tijd ons leven zelf weer ter hand te nemen.

Zelfredzaamheid, ‘Doe het even lekker zelf- tv’ is de uitweg. Het klinkt hard. Maar die kant moeten we op.

Voordat John de Mol de stekker eruit trekt.

Japke-d. Bouma vervangt deze week Hans Beerekamp.