Niet alleen Mauro, ook Leers verliest

Alle bewindslieden voor asielzaken krijgen te maken met een unieke, moeizame zaak. Vaak is het een jonge, mediagenieke asielzoeker.

WFA07: MAURO MOET TERUG NAAR ANGOLA: OOSTRUM; ***ARCHIEFFOTO14DEC2010*** - De 18-jarige asielzoeker Mauro moet terug naar zijn geboorteland Angola. Dat zei minster voor Immigratie en Asiel Gerd Leers (CDA) woensdagochtend na een vertrouwelijk overleg met de Tweede Kamer. De bewindsman vindt al langer dat Mauro moet vertrekken maar had op verzoek van de Kamer toegezegd alle mogelijkheden nog eens te onderzoeken. Maar dat heeft niets opgeleverd. Leers wil het beleid 'consequent' uitvoeren en ziet geen mogelijkheden om de jongen te laten blijven. Mauro heeft het nieuws inmiddels gehoord, zei Leers. "Dat zal niet leuk zijn." Mauro kwam in 2003 naar Nederland als alleenstaande minderjarige asielzoeker. Hij was toen 10 jaar. Inmiddels woont de Angolese asielzoeker al acht jaar bij een pleeggezin.Foto:Mauro Manuel (17), Angola. WFA/jpr/str. Jean Pierre Reijnen. WFA JEAN PIERRE REIJNEN

Zijn eerste asielzoeker mét naam kon minister Gerd Leers nog oplossen, met politiek gehannes en een kunstgreep. Om rechtmatig verblijf in Nederland te regelen voor het Afghaanse meisje Sahar Hbrahimgel bedacht Leers lastminutebeleid: verwesterde Afghaanse meisjes hoeven niet meer terug. Voor Mauro Manuel, zijn tweede asielzoeker met naam, was een oplossing onmogelijk, zei hij vandaag.

Leers’ zoektocht in „in alle hoeken en gaten” van het immigratie- en asielbeleid had niks opgeleverd, meldde de minister vanochtend in een besloten overleg met Tweede Kamerleden. Een woordvoerder legde achteraf uit welke opties allemaal de revue waren gepasseerd: „Is Mauro ziek? Nee. Trouwen met een Nederlandse is ook niet aan de orde, dat mag pas als je 21 bent, Mauro is 18. Voor een arbeidsvergunning komt hij niet aan aanmerking, dan zijn eerst Nederlanders en daarna EU-onderdanen aan de beurt. Om als kennismigrant te blijven zou een werkgever hem 37.125 euro per jaar moeten willen betalen. Dat ligt niet voor de hand.”

En een studieoptie? De NOS meldde gisteren dat Leers aan Manuel een studievisum had ‘aangeboden’. De advocaat van Manuel weet er „niets van”. De minister ontkent dat zo’n aanbod is gedaan, en zegt dat een studievisum weinig kans maakt: de opleiding die Manuel hier wil volgen zou ook in Angola beschikbaar zijn, en dan komt hij niet voor zo’n visum in aanmerking. Het zou voor Manuel ook niet echt een aantrekkelijke optie zijn: hij zou terug naar Angola moeten om het visum aan te vragen, en het verblijf zou weer tijdelijk zijn.

De afdaling in het woud van wetsinterpretaties is het lot van elke minister voor Immigratie en Asiel. De duizenden asielzoekers zonder naam die jaarlijks door de molen van de immigratiedienst worden gehaald, leveren weinig politieke problemen op. Het is die ene, vaak jonge, asielzoeker die de tv-camera’s weet te bereiken en het imago van een minister blijvend bepaalt. En die de politicus, zo blijkt vaak later, slapeloze nachten bezorgt. Zo had Rita Verdonk de Kosovaarse gymnasiaste Taïda Pasic, die ondanks grootscheepse acties uiteindelijk door haar werd uitgezet. Het zoeken van publiciteit kan ook averechts werken.

Sahar, Mauro; het zijn de mensen met gezicht en voornaam die laten zien welke consequenties het Nederlandse asielbeleid heeft. Beleid dat in zijn abstractie door een groot deel van de bevolking wordt gesteund. Maar zoals Leers de zaak-Mauro zelf omschreef: „Regels zijn regels, maar als de toepassing ervan een gezicht wordt geboden, krijgt de emotie de overhand.”

Wat het voor Leers extra gecompliceerd maakt, is dat Mauro ook een wapen is in de politieke debatten over asielbeleid. Gisteren al leek er voor Leers geen schadevrije uitweg meer te zijn. Hij moest voor Mauro een oplossing vinden, zijn eigen CDA had dat geëist. Voor de geplaagde partij leek het een kans het menselijke gezicht te laten zien waar de CDA’ers die tegen politieke samenwerking met de PVV zijn, zo naar snakken. Het zal voor Leers een opluchting zijn dat CDA’er Raymond Knops vanochtend direct na het overleg duidelijk maakte, zich volledig in de overwegingen van zijn minister te kunnen vinden. De CDA-fractie hoeft Leers dus niet te vrezen. Of de CDA-kiezer even berustend zal zijn is een tweede.

De Kamerleden Hans Spekman (PvdA) en Joël Voordewind (ChristenUnie) presenteerden vorige week een initiatiefwetsvoorstel om een verblijfsvergunning te garanderen aan minderjarige asielzoekers die door overheidsfouten langer dan acht jaar in de procedure zitten. De zaak-Mauro onderstreept voor hen de noodzaak van dergelijke wetgeving. En is een goede gelegenheid om een wig te drijven tussen de evident worstelende CDA’ers en gedoger PVV.

De PVV heeft er baat bij als de minister in individuele gevallen onverbiddelijk is, daarvoor gedoogt de partij dit kabinet. Niet voor niets heeft Geert Wilders tijdens de formatieonderhandelingen de nooduitgang afgesloten die ministers normaal ter beschikking stond in dit soort gevallen. Volgens het regeerakkoord mag de minister zijn discretionaire bevoegdheid „terughoudend” gebruiken. Daarmee konden ministers, onzichtbaar voor de buitenwereld, lastige gevallen een vergunning geven.

Dus is Leers gedoemd elke keer als de asielzoeker een mens wordt, in het openbaar te wikken en te worstelen. En raakt hij beschadigd.

De illegaal wil terug, maar het lukt niet: pagina 7