De mars der innovatie

Veel mensen hebben tegenwoordig een kastje van hun kabelprovider onder hun tv staan, waarmee ze digitale televisie kijken. Je kunt er de programmagids mee raadplegen, programma’s opnemen en gemiste programma's terugkijken. De functionaliteit is fantastisch, maar de manier waarop je het apparaat moet bedienen is een verschrikking.

Zelf heb ik zo’n kastje van UPC. Als je op de afstandsbediening op een knop als on demand of interactive drukt, openen de deuren naar het hellevuur zich. Op je tv verschijnt een onduidelijk, schreeuwerig blauw keuzemenu. Geen mens snapt hoe het werkt. Als je iets wil, zeg een programma terugkijken, kun je het beste alle knoppen één-voor-één langsgaan, want de structuur is volstrekt ondoorgrondelijk. Dat ze je opzadelen met dit soort troep, voelt bijna als een belediging.

Deze week kwam de biografie van Steve Jobs uit. Een briljant boek over het ontstaan van Apple dat ieder jong mens zou moeten lezen. Jobs kon pisnijdig worden van lelijke en gebruiksonvriendelijke apparaten. Hij stak al zijn energie in het ontwerpen van revolutionaire technologie. De Mac gaf ons een gebruiksvriendelijke computerinterface. De iPod deed ons online muziek kopen. De iPhone deed ons massaal mobiel internetten. En kinderen die vandaag opgroeien, vinden het volstrekt logisch dat ieder scherm reageert op aanraking, door de iPad. Al die apparaten waren jaren in ontwikkeling. Ieder hoekje was weloverwogen en elke pixel opgepoetst. Jobs stimuleerde een perfectionisme dat weinig andere bedrijven gegund is. En daardoor zitten wij nu met apparaten zoals het digitale kastje van UPC.

Jobs was geen uitvinder, maar iemand die zijn hele leven wijdde aan het hervormen van technologie, zodat gewone mensen het ook willen gebruiken. Helaas zijn er nog veel apparaten – van de thermostaat tot de wekker, van de printer tot de vaatwasser – die niet het talent en de liefde van Jobs, of iemand zoals hij, kregen.

Jobs was geen geboren marktleider. Het bedrijf dat de telefoon opnieuw uitvond, wordt nu aan alle kanten ingehaald door Google met Android. En zo hoort dat in een vrije markt. Maar er is altijd iemand nodig om de mars der innovatie te beginnen. En met het verlies van Jobs verliezen we de vonk in het ontstekingsmechanisme van de motor.

Een van de laatste projecten waaraan Jobs werkte, was een ‘geïntegreerde tv’, zoals blijkt uit de biografie. Het apparaat krijgt volgens Jobs ‘de eenvoudigste gebruikersinterface die je je kan voorstellen’. Het is ongetwijfeld de vonk die nodig is om de gevestigde orde in de tv-industrie wakker te schudden en nieuwe bedrijven de moed te geven zich te manifesteren. Ik mis Jobs nu al.

alexander klöpping