Veteraan: niet 400 maar 120 executies in Rawagede

Bij het bloedbad dat Nederlandse militairen in 1947 aanrichtten in de Indonesische plaats Rawagede zijn 120 mensen gedood – en niet ruim vierhonderd, zoals tot nu toe wordt aangenomen. De executies waren ook niet op 9 december 1947, maar een week eerder. Een sergeant die aan de executies zou hebben deelgenomen, zou hierover een verklaring hebben afgelegd aan een arts en een medewerker van veteranenvereniging VOMI. In het NCRV-programma Altijd wat doen zij vanavond hun verhaal.

Arts Leo Verhagen, die diende tijdens de politionele acties, zegt dat hij enkele weken geleden werd gebeld door een zieke veteraan. Die zou hem over het bloedbad bij Rawagede hebben gezegd:

“Ik heb geschoten, daar kom ik eerlijk voor uit. Ik kreeg de opdracht om te schieten en toen heb ik gezegd: dat kan ik mijn jongens niet laten doen, dan doe ik. Ik heb het gedaan.”

De schietpartij was volgens deze sergeant niet op 9 december, maar een week ervoor. Dit zou kunnen verklaren waarom Nederlandse militairen die op 9 december in het dorp waren, ontkennen dat er op die dag op grote schaal mensen zijn terechtgesteld.

Schadevergoeding Nederlandse Staat gaat uit van 431 slachtoffers

De rechtbank in Den Haag oordeelde op 14 september dat de Nederlandse Staat een schadevergoeding moet betalen aan de nabestaanden van de slachtoffers. In het vonnis ging de rechter uit van 431 ongewapende burgers die zonder vorm van proces zouden zijn geëxecuteerd. De sergeant die bij de fusillades aanwezig zou zijn geweest, noemt met 120 slachtoffers nu dus een beduidend lager aantal.

De sergeant, die deel zou hebben uitgemaakt van het 3de Bataljon 9de Regiment Infanterie, een eenheid dienstplichtigen, zou zijn orders hebben gehad van een beroepsofficier van het Koninklijk Nederlands-Indisch Leger (KNIL).

‘OM moet bekentenis onderzoeken’

Advocaat Liesbeth Zegveld, die in het proces tegen de Staat de klagers vertegenwoordigde, zegt in de uitzending van Altijd wat dat het Openbaar Ministerie de bekentenis van de dader moet onderzoeken. “Als het OM het zo op een presenteerblaadje krijgt aangeboden, is het moeilijk om het nog terzijde te schuiven.” Van verjaring kan bij zo’n oorlogsmisdaad geen sprake zijn, vindt zij. “We zijn nog volop bezig verdachten uit de Tweede Wereldoorlog te berechten. Dan is er geen goed argument te bedenken om onze eigen mensen te laten lopen.”

Bekijk hier een gedeelte van de reportage van Altijd Wat.
Get Microsoft Silverlight Bekijk de video in andere formaten.