Toekomstspijt - dat is wat ik voel

In de rubriek ‘Het laatste woord’ praten mensen over hun laatste levensfase.

Daaronder staat wekelijks een necrologie van een niet per se bekende persoon.

Zaterdag 22 oktober ben ik jarig. Vrijwel zeker wordt het mijn laatste verjaardag. Eigenlijk wilde ik de meisjes meenemen naar een sterrenrestaurant. Dat lukt niet meer. Te veel prikkels.

„Onze dochter Erin van 10 heeft er iets op gevonden. Zij heeft gebeld naar een sjiek restaurant in Kaatsheuvel en gezegd: mijn vader wil nog één keer heel lekker eten, kan dat bij ons thuis? In ruil daarvoor wilde ze haar hele spaarpot omkeren. De chef kok had z’n vader aan kanker verloren en de eigenaar vond het aanbod van de spaarpot zo aandoenlijk dat ze ‘ja’ hebben gezegd. Gratis!

„Vorige week vrijdagavond hebben Hester en ik thuis genoten van een diner met Michelin-ster. Erin serveerde samen met de eigenaar. Nooit eerder hebben we bij elke gang een kusje van de serveerster gekregen.

„We leven hier in huis al ruim drie jaar met het vooruitzicht dat mijn leven op korte termijn voorbij kan zijn. Onze dochters weten bijna niet beter dan dat ze een zieke papa hebben. Dat vind ik het allerergst: dat ik niet de vader voor hen kan zijn die ik had willen zijn. Daarnaast zijn Hester en ik ook veel kwijtgeraakt – behalve elkaar, gelukkig. Intussen heb ik geprobeerd nog zoveel mogelijk in die drie jaar te proppen. Ik ben onder andere directeur van de Stichting Hersentumor.nl geweest en ik heb zo lang mogelijk doorgewerkt.

„Ik had zoveel met mijn dochters willen doen: skiën in Les Arcs, naar vrienden in de VS. Hester had het geweldig gevonden als ik had kunnen zeggen: ik neem de meiden in de herfstvakantie mee naar een goede vriend van ons in Bristol, dan heb jij lekker een weekje voor jezelf.

„Hester en ik hebben het woord toekomstspijt ervoor uitgevonden. Ons leven als gezin stond perfect op de rails. Mooi huis, alle twee vier dagen werken en tijd genoeg voor twee prachtdochters, familie en vrienden. En dan dit. In twee grote boeken voor de meiden schrijf ik nu op wat ik allemaal met hen had willen doen. Ik schrijf over mijn lievelingsfilms en favoriete boeken. Ik schrijf gedichten over die mij ooit hebben geraakt.

„Laatst heb ik Erin en Silke een iPod gegeven die ik helemaal heb gevuld met de muziek waarvan ik houd. Ik ben een alleseter: Patricia Kaas, Herman Brood, klassiek, Suede, Greenday, Chet Baker. Ik ben ontroerd als ik ze nu een liedje van The Carpenters hoor zingen – dat is een deel van mijn jeugd.

„Ik ben bezig aan een brief voor hen, voor later. Hester kan beslissen wanneer ze eraan toe zijn. Zo’n 180 pagina’s A4 heb ik al volgetikt. Alles over mezelf staat erin wat ik hun nu nog niet kan vertellen. Daar zitten heftige passages tussen, over fouten of vergissingen. Ook die verhalen horen bij het leven. Ik wil dat mijn dochters later m’n goede en zeker ook mijn zwakke kanten kennen. En ik vertel hoe blij ik was met ons leven.

„Als ik terugkijk op de afgelopen drie jaar kan ik weinig bedenken om te bestempelen als: ‘de ziekte heeft ons ook iets positiefs gebracht’. Misschien de manier waarop vrienden en familie reageren en ons helpen. En relaties uit interimklussen die hechte vriendschappen zijn geworden. Maar de weegschaal helt wat mij betreft zwaar over naar de foute kant. Ik zal mijn dochters niet zien opgroeien. Ik kan de droom niet waarmaken dat ik op een dag samen met Hester in een appartement aan de Maasboulevard woon.

„Gelukkig overheerst dit gevoel niet in ons leven van alledag. Dat kan ook niet, met twee jonge kinderen. De sfeer in huis is ontspannen. Laatst maakten de dames met z’n drieën een plan voor een volgende vakantiebestemming. Ik zei: hé, hé, heb ik daar ook nog iets over te zeggen? ‘Nee papa, dan ben jij er toch niet meer’, riepen de dochters in koor. Voor een buitenstaander klinkt dat misschien hard, maar wij kunnen er vrolijk om lachen. Voor mij is zoiets het bewijs dat mijn dood niet steeds als een zwarte schaduw boven ons gezin hangt. Dat stelt me een beetje gerust. Maar door tekeningen en verhalen die ze maken en schrijven, merk ik hoeveel ze ermee bezig zijn.

„Ik heb mijn dochters leren schaken. Ook met Silke van 6 kun je al een leuk partijtje spelen. Op een avond bracht ik haar naar bed. Die middag had ik haar geleerd dat je een geslagen stuk kunt terugkrijgen als je met een pion de overkant bereikt. ‘Ik heb iets bedacht’, riep ze ’s avonds. ‘Als ik straks naar het einde van de wereld ga, kan ik jou terugvragen!’ Ik antwoordde: ‘Je kunt ook een andere papa kiezen.’ Ze zei: ‘Nee, ik neem jou, zonder tumor.’ Ik was niet in staat nog iets terug te zeggen.”

Tekst & foto’s Gijsbert van Es

Reacties: laatstewoord@nrc.nlTwitter: #hetlaatstewoord