Longrijping bij te vroeg geboren baby's kan ook zonder hersenschade

(dpa) - A premature baby lies connected to tubes in the intensive care unit at the hospital in Augsburg, Germany, 14 July 2004. DPA/AFP

Corticosteroïden die aan te vroeg geboren baby’s worden gegeven om de longrijping op gang te brengen belemmeren zelfs bij lage doseringen de ontwikkeling van de hersenen. Maar daar is waarschijnlijk iets tegen te doen: een onderzoeksgroep uit San Francisco heeft een stof gevonden die het effect van deze middelen op de hersenen teniet doet terwijl dat op de longen intact blijft. Het is onderzoek bij muizen. Tests bij mensenbaby’s moeten nog beginnen.

De trage hersengroei – vooral van het cerebellum, de kleine hersenen die onder andere van belang zijn voor de coördinatie van bewegingen, blijkt uit Amerikaans/Canadees onderzoek onder 172 te vroeg geboren baby’s. De onderzoeken naar het probleem en naar de mogelijke oplossing verschenen gelijktijdig in het tijdschrift Science Translational Medicine van 19 oktober.

Te vroeg geboren kinderen zijn nog niet af. Eén van de problemen is dat hun longen nog niet voldoende zijn ‘uitgerijpt’, waardoor ze moeite hebben om adem te halen. Corticosteroïden kunnen de rijping versnellen. Als bekend is dat de baby te vroeg ter wereld gaat komen, wordt met de toediening vaak al vóór de geboorte begonnen. Uit dierproeven was bekend dat deze medicijnen de groei en ontwikkeling van de hersenen vertragen. Onduidelijk was echter of dit ook bij mensen zo is. Omdat deze middelen de enige manier zijn om de longrijping te stimuleren worden ze toch gegeven.

Het effect bij baby’s is nu achterhaald door MRI-scans van de hersenen van 172 te vroeg geboren baby’s te maken. De onderzoekers vonden dat de behandeling vóór de geboorte geen invloed heeft. Bij toediening na de geboorte bleef het cerebellum gemiddeld tien procent kleiner.

Onderzoekers uit San Francisco, onder wie de Amsterdamse biologe Vivi Heine, ontdekten een potentieel medicijn SAG dat de verstoring van de cerebellumgroei door corticosteroïden opheft. SAG is klein genoeg om de bloedhersenbarrière te kunnen passeren, de stimulering van de longrijping wordt niet aangetast en de behandeling schiet ook niet door: er ontstaan geen tumoren in het cerebellum. Verder onderzoek moet uitwijzen of het bij mensenkinderen werkt. Huup Dassen