Italiaanse vulkaan herbergt zwaveleter

Nature 478, 412 (2011). doi:10.1038/nature10464

Nabij de Italiaanse vulkaan Solfatara zijn micro-organismen gevonden die in staat zijn zwavelverbindingen af te breken. Het gaat om zuurminnende micro-organismen uit het geslacht Acidianus, die koolstofdisulfide (CS2) omzetten in waterstofsulfide (H2S). Microbiologen uit Nijmegen beschrijven vandaag in het wetenschappelijke tijdschrift Nature het enzym waarmee Acidianus dat doet.

De biologen vonden het micro-organisme in de ruïnes van een Romeins saunagebouw dat in de Campi Flegrei (‘brandende velden’) staat, in de buurt van Napels. De zwavelhoudende dampen die hier uit de grond komen werden vroeger gezien als krachtige kuur tegen allerhande kwalen en ziekten.

Het enzym waarmee het micro-organisme het organische zwavel afbreekt heeft een bijzondere vorm. Het bestaat uit twee ringen die in elkaar grijpen, zoals een papieren slinger. „Wij breken ons hoofd er nog over hoe Acidianus dat doet”, zegt hoogleraar Mike Jetten, die het onderzoek leidde. „Al vlak nadat de afzonderlijke eenheden geproduceerd zijn, klikken de ringen in elkaar.”

Het enzym kan gebruikt worden in de viscose-industrie. Bij de productie van viscose wordt pulp uit hout of papier eerst opgelost in het ontplofbare en giftige koolstofdisulfide. Voorheen werd dit gas uitgestoten, maar met het Acidianus-enzym kan het eerst worden omgezet in waterstofsulfide, en daarna in zwavelzuur. Dit enzym lijkt daarvoor geknipt omdat het ook onder zeer zure omstandigheden nog werkt.