Kamervraag van de week: wat moet gevangene doen als bewaker niet oplet?

Cel voor meerdere gevangenen in de gevangenis van Lelystad. Foto NRC / Rien Zilvold

De PvdA vindt het onterecht dat een gevangene de isoleercel in moest omdat hij na een ziekenhuisbezoek de benen nam. Aan de minister van Veiligheid en Justitie de vraag wat de gedetineerde had moeten doen toen hij merkte dat zijn begeleiders in geen velden of wegen te bekennen waren. “Zo ja, wist hij dat hij zo moest handelen?”

De Kamervragen van de parlementariërs Lea Bouwmeester en Attje Kuiken hebben betrekking op een 28-jarige man uit Rosmalen, veroordeeld voor heling. 30 augustus werd hij door personeel van de Bredase Koepelgevangenis naar het Amphia Ziekenhuis in Oosterhout gereden, voor een knieoperatie. “Na de operatie heeft mijn vriend vergeefs gezocht naar de bewakers”, zei vriendin Jasmijn tegen het Brabants Dagblad. “Hij was nog helemaal duf van de verdoving. Toen heeft hij mij gebeld met de vraag of ik hem wilde ophalen.”

‘Bewakers zijn gevangene misgelopen’

Eenmaal thuis met haar vriend, belde Jasmijn de gevangenis. “Ze wisten in eerste instantie niet waarover ik het had”, verklaarde ze tegenover dagblad BN De Stem. “Later belden ze terug en zeiden ze dat mijn vriend voor 22.00 uur terug moest zijn in de gevangenis. Dan zouden er geen maatregelen tegen hem worden genomen.”

Dat weigerde Jasmijn, omdat haar vriend nog last van de medicijnen had. Pas de volgende dag om 12.00 uur bracht ze haar vriend terug naar de gevangenis. De directie oordeelde dat er sprake was van ontsnapping, stopte hem twee weken in de isoleer en verlengde zijn straf met drie dagen.

Jochgem van Opstal, woordvoerder van het ministerie van Veiligheid en Justitie, zei tegen de krant dat de bewakers de gevangene zijn “misgelopen”. Het personeel arriveerde twee minuten nadat hij het ziekenhuis met zijn vriendin had verlaten. “Hij heeft dat op eigen gelegenheid gedaan en dus is hij de fout ingegaan. Vandaar dat er een disciplinaire maatregel is genomen.”

‘Is hier sprake van een structureel probleem?’

Lastiger zijn de gedetineerden die zich moedwillig aan hun bewakers onttrekken. De 28-jarige Shahin G. bijvoorbeeld. Op 6 oktober 2011 vluchtte de gevangene toen hij werd getransporteerd van de ‘De Koepel’ naar het Amphia Ziekenhuis. Shahin is veroordeeld tot 13 jaar cel wegens een dubbele moordpoging. Momenteel is hij nog steeds voortvluchtig. In januari 2009 nam overvaller A. el M. de benen toen hij vanuit een politiecel naar hetzelfde ziekenhuis werd gebracht. Ruim een maand later meldde hij zich weer.

De PvdA’ers vragen zich af of er sprake is van een “structureel probleem” en waar het probleem vandaan komt. “Deelt u de mening dat het ontsnappen van veroordeelde criminelen, ook als dat uit een ziekenhuis is, een risico voor de veiligheid met zich meebrengt?”, vragen zij aan minister Opstelten. “Zo ja, wat gaat u doen om dit te voorkomen? Zo nee, waarom niet?”