Raoul Heertje interviewt Raoul Heertje

Ik wil je al heel lang vragen wat er gebeurt nadat je geïnterviewd bent voor een krant of tijdschrift.

Dan spreekt de journalist plechtig met je af dat hij het stuk opstuurt zodat je het kan controleren op feitelijke onjuistheden.

Ik ruik een controverse! Houden journalisten zich aan die afspraak?

Altijd! In de praktijk mag je zelfs veel meer veranderen.

Vertel!

Een gesprek van een uur of anderhalf kun je natuurlijk niet letterlijk uitschrijven en publiceren. De journalist plakt en knipt tot hij een weergave van het gesprek heeft waar iedereen blij mee is.

Plakt en knipt?

Hij moet recht doen aan de geïnterviewde en aan zijn eigen opvattingen. Ondertussen moet hij rekening houden met het aantal woorden, de eisen van zijn baas en de wensen van de lezer. Hij zal dus een beetje samenvatten, simplificeren en soms wat verzinnen.

Als in een interview iets tussen aanhalingstekens staat, zijn dat toch letterlijke citaten?

„Nee hoor, dat hoeft helemaal niet. Ik gebruik vaak een interview om mijn gedachten te vormen, dus komt er veel associërend gebrabbel uit. Bijna niemand praat in bruikbare quotes. Dus worden er in het interview vragen ingevoegd die nooit gesteld zijn of nieuwe combinaties gemaakt van zinnen. Zo ontstaan weer verse citaten.”

Hoe reageer je dan op die zogenaamde citaten als je het stuk van tevoren mag lezen?

Een beetje journalist laat je dingen zeggen die je graag had willen zeggen, dus dan ben ik heel enthousiast. Anders mail of bespreek je een verbeterde versie van de citaten. Dat zijn een soort onderhandelingen waar je meestal wel uit komt.

Meestal?

Typisch interviewmoment dit. Jij zoekt nu naar een sappige quote om dit interview op te leuken. Maar daar trap ik niet in. Het sappige of zogenaamd kritische momentje in interviews, oftewel het Jan Muldermomentje, is op zijn retour. Veel te veel moeite voor een mooie kop of vetgedrukt citaat.

Ik wil gewoon concrete voorbeelden, je bent veel te abstract bezig.

Als een interview toch vooral de optelsom is van onderhandelingen en het schrijftalent van een journalist hoeft het gesprek toch niet plaats te vinden? De journalist kan me toch een interview sturen dat hij graag had willen hebben? Als het een mooi verhaal is, lijkt het me heel leuk om alsnog af te spreken. Heb je meteen een mooi uitgangspunt voor een gesprek.

Briljant idee!

Briljant? Jij kan echt niet onderhandelen hè?

Raoul Heertje