Wapperen vrouwen hun tranen droog?

Vincent Meij uit Nigtevecht ziet het steeds vaker op televisie. Vrouwen die met hun handen langs het gezicht wapperen als ze dreigen te gaan huilen. Meij vraagt zich af waarom ze dat doen. Hopen vrouwen zo de tranen droog te wapperen? En wordt het eigenlijk ook door mannen gedaan?

Tik op Google de woorden ‘wapperen’ en ‘huilen’ in en je vindt een aantal mannen die de al dan niet vrouwelijke handeling voor en tijdens het huilen op een forum analyseren. Misschien proberen ze hun tranen te drogen, zegt de één. Ik denk dat ze anders hun make-up uitwrijven, zegt de ander. Misschien om te laten zien dat je ze met rust moet laten? Of omdat ze geen lucht krijgen?

Verder dan speculaties en een filmpje komen de mannen niet. Helaas voor hen en Vincent Meij kan ook gedragsbioloog Jan van Hooff alleen maar een beetje speculeren. „Dit wapperende gebaar is nooit wetenschappelijk bekeken”, zegt Van Hooff. De wetenschapper gelooft niet dat het een algemeen gebaar is. Evenmin is hij ervan overtuigd dat het iets specifiek vrouwelijks is. Van Hooff ziet het meer als een gewoonte die sommigen hebben ontwikkeld, waarvoor hij het woord idiosyncrasie gebruikt.

„Het gebaar doet mij nog het meest denken aan cut-off behaviour”, zegt Van Hooff. De huiler wil eigenlijk niet huilen, wil niet dat anderen het zien en wuift de aanleiding voor het huilen als het ware weg. Zo zouden we weer tot onszelf kunnen komen. Van Hooff, die vooral gespecialiseerd is in het gedrag van dieren, maakt een vergelijking. „Dieren schermen ook hun gezicht af, door het weg te draaien, als ze de interactie willen afsluiten”, zegt hij.

Klinisch psycholoog Ad Vingerhoets schreef het boek Waarom mensen huilen, waarin hij op een wetenschappelijke manier dieper ingaat op de functie van huilen. Het wapperende gebaar komt daar echter niet in voor. Ook hij kan niet meer dan wat speculeren. „Het lijkt op koelte toewuiven”, zegt Vingerhoets. „Maar het zou ook een soort oversprong-gedrag kunnen zijn.” Gedrag zoals in je haar of aan je ellebogen krabben. Dit is doelloos gedrag dat wordt vertoond wanneer je je gespannen of opgelaten voelt. Doelloos dus. Maar je make-up red je er misschien ook wel mee.

Lindsay Mossink