Knapen: 'Benin gaat voor A'dam'

Staatssecretaris Ben Knapen wil niet langer geld voor ontwikkelingshulp uitgeven aan een Nederlands museum. Het is nu „aan de directie” om te zien hoe het kan blijven voortbestaan.

Het Koninklijk Instituut voor de Tropen (KIT), volgens staatssecretaris Ben Knapen (Ontwikkelingssamenwerking, CDA) een „markant en bijzonder museum” verliest vanaf eind 2012 zijn subsidie. Dit besluit is vorige week vrijdag aan het museum meegedeeld. Aanvankelijk zou de subsidie vanaf eind dit jaar stopgezet worden, maar omdat de staatssecretaris dacht dat die beslissing tot „problemen zou kunnen leiden” wordt de overheidsbijdrage nog een jaar verlengd.

U verwachtte dat het per direct stopzetten van de subsidie tot problemen zou leiden. Nu het een jaar later gebeurt, is dat risico is nog altijd. Het museum moet misschien zijn deuren sluiten.

„Dat zou kunnen ja. Maar waar het mij om gaat: de meeste subsidies voor instellingen zijn al verdwenen. We willen niet tot in lengte van dagen ontwikkelingsgeld aan een museum in Nederland blijven geven. Ik heb begin dit jaar formeel laten weten dat wij het subsidiekader veranderen en dat wij geen geld meer geven aan instellingen. Ook een organisatie als Oxfam/Novib krijgt geld op projectbasis. Voor een aantal organisaties heeft dit inderdaad gevolgen gehad.”

U neemt het risico van opheffen dus voor lief?

„Het Tropenmuseum is een speciaal geval. Het heeft een lange traditie en het museum is mij dierbaar. Ook ik kom er regelmatig met mijn kinderen en ik wil het ook niet om zeep helpen. Maar moeten wij dan het schaarse geld voor ontwikkelingshulp aan het openhouden van een Nederlands museum besteden? Ik vind van niet.”

Kunt u uitleggen waarom u liever geld besteedt aan Benin dan aan het openhouden van een rijksmonument uit 1926, dat prijzen krijgt en internationale uitstraling heeft?

„Omdat geld geven aan Benin onze kernactiviteit is. Ik geef eerder geld aan Benin dan aan een museum in Amsterdam. Maar wij zien ook dat het museum voor 75 tot 80 procent afhankelijk is van onze subsidie.

„Daarom willen we meedenken hoe we die subsidie kunnen stopzetten zonder dat het museum omvalt. Aan de andere kant: als veel mensen waarde hechten aan het bestaan van het Tropenmuseum, dan lijkt me het voortbestaan gegarandeerd.”

Hoe wilt u meedenken over de toekomst van het Tropenmuseum als de subsidie eenmaal is stopgezet?

„Het is niet onze verantwoordelijkheid om het Tropenmuseum open te houden. Die verantwoordelijkheid ligt bij het het instituut zelf. Maar wij willen wel ernaar streven een faciliterende rol te spelen. Het is een prachtig, markant gebouw met een mooie geschiedenis en het kan bogen op een bijzondere combinatie van activiteiten. We hebben al gezegd dat we twee van die activiteiten, het medisch lab en het advieswerk, graag verder subsidiëren. Hoe het museum zijn bestaan moet garanderen, is primair aan de directie.”