Ook Belgische schuldenlast wordt ondraaglijk

De rekening die België moet betalen voor de redding van Dexia kan veel hoger uitvallen dat op het eerste gezicht het geval lijkt. Na een weekeinde van koortsachtige onderhandelingen moet Brussel 4 miljard euro neertellen om de Belgische bezittingen van de in problemen verkerende bank over te kunnen nemen. Als dat alles was, zouden de directe kosten voor de staat slechts 1 procent van het bruto binnenlands product (bbp) bedragen.

Oppervlakkig gezien lijkt het misschien dat België een koopje in de wacht heeft gesleept, omdat de boekwaarde van de Belgische tak van Dexia (DBB) in juni nog op 7,9 miljard euro stond. Maar de Belgische boekhoudkundige regels staan Dexia toe zogenoemde available for sale (AFS)-bezittingen buiten beschouwing te laten. Als deze verliezen waren meegeteld, was de boekwaarde van DBB in juni 5,7 miljard euro geweest. Gezien alle beroering van de afgelopen drie maanden, zou de huidige marktwaarde wel eens lager kunnen zijn dan wat de Belgische regering betaalt.

Dan is er nog de vraag of de romp van Dexia, waarin de Belgische staat een belang van 5,7 procent heeft, genoeg kapitaal bezit. Het plan is om de Turkse, Luxemburgse en Franse activiteiten op het gebied van de financiering van gemeenten af te stoten. Nadat dat is gebeurd, zou Dexia nog steeds voor 60 miljard euro aan risicovolle bezittingen hebben. Daardoor zou voor minstens 6 miljard euro aan extra kapitaal nodig zijn om een buffer aan kernkapitaal van 10 procent te creëren tegen eventuele verliezen.

Een deel hiervan is afhankelijk van de vraag of Dexia bezittingen kan verkopen boven de boekwaarde. Maar nog veel meer zal afhangen van de vraag of België grote AFS-verliezen buiten beeld mag houden. De nieuwe regels voor internationale banken van het Basel III-akkoord zeggen ‘nee’, maar er is altijd een mogelijkheid om zaken te verdonkeremanen. Als er aan het eind van dit proces een kapitaalgat overblijft, is onduidelijk hoe België en Frankrijk dat zouden willen dichten. Maar laten we er voor het gemak van uitgaan dat Brussel nog eens 3 miljard euro op tafel zal moeten leggen.

Tenslotte staat België tien jaar lang garant voor 60,5 procent van de financiering van Dexia – ofwel in totaal voor 54 miljard euro. Alles bij elkaar genomen kunnen alle kosten voor de Belgische belastingbetaler, in het geval van een échte ramp, uitkomen op 17 procent van het bbp – bovenop de 96 procent van vorig jaar.

Geen wonder dat kredietbeoordelaar Moody’s aan het onderzoeken is of de staatsschuld van het land moet worden afgewaardeerd en dat de rente op Belgische staatsobligaties met een looptijd van tien jaar in een week tijd van 3,6 naar 4,1 procent omhoog is gesprongen.

George Hay

Vertaling Menno Grootveld