Verander de hele club in Lucky Ajax

DAVID: Kan het echt waar zijn dat Marco van Basten straks terugkeert naar Ajax? Weliswaar als technisch directeur.

SIMON: Het zou wel helpen.

DAVID: Wat zou het helpen?

SIMON: Nou, niet het voetbal natuurlijk. Weet je nog dat hij besloot dat Sulejmani, Silva, Cvitanovich en Aissati gezamenlijk 30 miljoen euro waard waren?

DAVID: Hoe zou het dan wel helpen?

SIMON: Het zou een stimulans zijn voor mijn plan om Ajax om te toveren: van immer teleurstellend voetbalelftal tot bron van wekelijkse vrolijkheid.

DAVID: Goed idee! Maar hoe dan?

SIMON: Nou, jij ziet toch ook dat Ajax steeds probeert de oude glorietijden te doen herleven?

DAVID: Ik ken het gevoel. Zelf leef ik ook in het verleden, maar ik dacht dat dat kwam omdat ik Engels ben. Ik wist niet dat Nederlanders dat ook hadden.

SIMON: Normaal gesproken niet, nee. De historicus James Kennedy zegt ook dat Nederland één van de weinige landen is zonder grote conservatieve partij. Nederlanders zijn graag vernieuwend. Maar Ajax is een speciaal geval.

DAVID: Ajax heeft dan ook een bijzonder verleden. Dit was ooit de beste club ter wereld.

SIMON: Maar dat wordt het nooit meer, omdat rijkere clubs nu de beste Ajax-spelers kopen.

DAVID: De Cruijff-revolutie gaat dat toch veranderen?

SIMON: Nee, dat kan niet. Daarom moet Ajax een nieuwe richting inslaan: eerlijke en vrolijke acceptatie van een proces dat al jaren gaande is.

DAVID: Vertel.

SIMON: Nou, de pogingen van Ajax om jaren-zeventig-voetbal te spelen zijn vrij komisch. Het is alsof het huidige elftal een tribute band is van het gouden Ajax.

DAVID: Of één van die historische gemeenschappen in de VS, waar accountants zich in oude soldatenpakken verkleden en de Amerikaanse Burgeroorlog naspelen.

SIMON: Precies. Het is allemaal wat camp. Ajax ís een tribute band of een historische gemeenschap en moet daar trots op zijn. Edgar Davids laat zien hoe het moet.

DAVID: Davids trekt tegenwoordig toch door de wereld en speelt wedstrijdjes voor ploegen als Crystal Palace en Harvard University?

SIMON: Ja.

DAVID: Jij beweert dus dat hij een soort tribute band van de grote Edgar Davids is geworden?

SIMON: Je begrijpt het. Ajax is er al bijna. Aan de buitenkant is het een normale voetbalclub dat wedstrijden probeert te winnen. Maar in de kern is Ajax vooral een verzameling oude glorie: Frank de Boer, Bergkamp, Jonk enzovoort. De club is eindeloos ‘zelf referentieel’ geworden.

DAVID: Teleurstellend nieuw Ajax op het veld – perfect oud Ajax erbuiten?

SIMON: Ik zeg, combineer het.

DAVID: Je zou de club kunnen opheffen, en de naam afschaffen. Dan wordt Ajax een soort Nederlandse Brooklyn Dodgers, een heilige relikwie uit een ver verleden, waar iedereen nostalgisch over mag doen.

SIMON: Zo ver hoef je niet eens te gaan. Zeg gewoon tegen de mensen: het oude Ajax is verdwenen, het komt niet meer terug. Vanaf nu zijn wij de Ajax Tribute Band. Elke wedstrijd wordt een ietwat geinige poging om de oude glorietijden na te spelen, met jaren-zeventig-shirts en haar. Dat is toch veel leuker dan dat iedereen elke zondag zuur naar huis gaat omdat Vurnon Anita geen Ruud Krol is?

DAVID: Maar je zegt het zelf: Ajax zit al propvol oud-spelers. Wat kan de club nog meer doen?

SIMON: Laat ze meespelen. Het eerste elftal zal voornamelijk blijven bestaan uit jongelingen en middelmatige voetballers, zoals nu. Maar op de bank zitten de echte sterren, de veteranen. Frank de Boer draagt dan geen pak meer, maar gewoon zijn oude shirt. Elke week maakt een andere oude ster een gastoptreden.

DAVID: Mag Sjaak Swart ook meedoen?

SIMON: Natuurlijk. Het huidige niveau kan hij vermoedelijk nog wel aan. En veertigers als Bergkamp zullen er zelfs bovenuit steken.

DAVID: Jij zegt: verander de hele club in Lucky Ajax, het veteranenelftal?

SIMON: Het is de enige realistische strategie.

Simon Kuper en david winner