Drie voorvechters vrouwenrechten‎ winnen Nobelprijs voor de Vrede

De winnaars van de Nobelprijs voor de Vrede. Van links naar rechts: Tawakkul Karman, Ellen Johnson Sirleaf en Leymah Gbowee. Foto AFP

De Nobelprijs voor de Vrede kent dit jaar drie vrouwelijke winnaars. De prijs gaat naar Ellen Johnson Sirleaf, Leymah Gbowee en Tawakkul Karman. Ze worden onderscheiden voor hun vreedzame strijd voor de rechten en veiligheid van vrouwen. Dat heeft de organisatie zojuist in Oslo bekendgemaakt.

Sirleaf is de eerste democratisch gekozen vrouwelijke president van Afrika. Sinds haar inauguratie in 2006 heeft ze zich ingezet voor de bestendiging van de vrede in Liberia, voor het bevorderen van economische en sociale ontwikkeling en voor het verstevigen van de positie van vrouwen, aldus het comité.

Gbowee droeg bij aan het beëindigen van de oorlog in Liberia door het mobiliseren en organiseren van vrouwen die voorheen op etnische en religieuze gronden van elkaar gescheiden bleven. Door haar werk kunnen vrouwen nu deelnemen aan verkiezingen en genieten vrouwen in West-Afrika meer invloed, vervolgde het comité.

Karman vervulde zowel voor als tijdens de Arabische Lente een leidersrol in de strijd voor vrouwenrechten, democratie en vrede in Jemen.

Bij de uitreiking benadrukte het comité het belangrijk van gelijke rechten voor mannen en vrouwen:

“We kunnen geen democratie en blijvende vrede in de wereld bewerkstelligen zolang vrouwen niet dezelfde kansen hebben als mannen om invloed uit te oefenen op ontwikkelingen op alle niveaus in de maatschappij.”

Volgens onze buitenlandredacteur Juurd Eijsvoogel lijkt het erop dat het Nobelprijscomité met de toekenning van de prijs alle vrouwen wereldwijd heeft willen aanmoedigen:

“Het is duidelijk dat het comité met deze toekenningen alle vrouwen heeft willen eren en aanmoedigen. Het lijkt of het comité vooral ‘peace building’ onder de aandacht heeft willen brengen. Je bent er niet met het beëindigen van een burgeroorlog als in Liberia, lijkt de boodschap. De toekenning van de prijs aan Karman is een signaal van steun aan de Arabische Lente. Het comité vond blijkbaar dat ze daar niet aan voorbij konden gaan.”

Voor de Nobelprijs voor de Vrede was dit jaar een recordaantal nominaties. Er werden 188 personen en 53 organisaties genomineerd. De deadline voor de nominaties was 1 februari. De prijzen worden op 10 december, de sterfdag van Alfred Nobel, in de Noorse hoofdstad Oslo, uitgereikt.

Opvolgers van Liu Xiaobo

Vorig jaar werd de Nobelprijs voor de Vrede gewonnen door de Chinese activist Liu Xiaobo. In 2009 ging de prijs naar de Amerikaanse president Barack Obama, dat jaar daarvoor naar voormalig VN-diplomaat en oud-president van Finland Martti Oliva Kalevi Ahtisaari.

De Nobelprijs voor Literatuur ging dit jaar naar de Zweedse dichter Tomas Tranströmer. De Nobelprijs voor de Geneeskunde ging naar drie onderzoekers: Bruce Beutler, Jules Hoffman en Ralph Steinman. Steinman krijgt de prijs postuum toegekend, omdat hij vorige week vrijdag overleed.