Elektrische fiets is impuls voor Nederlandse en Duitse markt

De elektrische fiets is een bestseller. Eén op de tien nieuwe fietsen in Nederland is een e-bike. Hij is weliswaar een stuk duurder dan een gewone fiets, maar wie de auto vaker laat staan, beweegt meer en verdient ook wat terug.

Nederland, Breda, 30-09-2011 Johan en Irene Marijnissen met hun elektrische fietsen. Foto: Joyce van Belkom Joyce van Belkom

Links en rechts scheren auto’s langs fietsers, vechtend voor elk stukje asfalt in de binnenstad van Keulen. Automobilisten vervloeken de talrijke fietsers die opdoemen als ze hun weg zoeken door het drukke centrum.

Tot voor kort was een fietstocht in Keulen iets voor waaghalzen: trottoirs golden als een beter alternatief. Maar geleidelijk aan is er iets aan het veranderen in de Duitse fietscultuur: op steeds meer plekken verrijzen vrijliggende fietspaden. Nederland dient daarbij als lichtend voorbeeld.

„Hoe krijgen jullie het toch voor elkaar om je verkeersstroom van fietsers zo geordend te laten verlopen”, verbaast Thomas Reinold, eigenaar van rijwielhandel Cosmos Bikes & More, gelegen in hartje Keulen, zich over de Nederlandse situatie. „Naar het werk, de familie, de supermarkt: die fiets wordt overal voor gebruikt. Daar zijn Duitsers wel jaloers op. Wij zijn vooral recreatierijders. Maar daarin komt langzaamaan verandering.”

Grote motor achter die omslag is de elektrische fiets, ook wel e-bike genoemd. De elektrische fiets lijkt op een gewone fiets, maar heeft een accu die gebruikers trapondersteuning verleent, met name bij tegenwind en op hellingen. Fietsers kunnen zelf bepalen welk ondersteuningsniveau ze aanzetten, oplopend van weinig tot veel hulp.

„Mensen die de auto gebruikten voor afstanden tot twintig, dertig kilometer kiezen tegenwoordig vaak voor de e-bike. Die is weliswaar duurder dan een gewone fiets, maar milieuvriendelijker dan een auto”, stelt Reinold.

De populariteit van de elektrische tweewieler is een welkome meevaller voor de fietsenbranche. De Nederlandse markt is al jaren verzadigd. Het fietsenpark heeft met 18 miljoen exemplaren nagenoeg zijn plafond bereikt. Nederland is daarmee qua ‘fietspenetratie’ koploper in de wereld, zo blijkt uit cijfers van Rai, de branchevereniging voor fabrikanten van wegvervoersmiddelen: per inwoner is er 1,1 fiets.

Met 0,8 fiets per inwoner is Duitsland, na Denemarken, een goede derde. In absolute aantallen is Duitsland met 66 miljoen fietsen al de grootste markt van Europa. De vooruitzichten op groei zijn bovendien gunstig.

„2011 is het jaar van de grote ommezwaai voor de Duitse fietsenmarkt. Na jaren van krimp is er weer sprake van groei”, stelt Gert Steens, analist bij SNS Securities. „Zelfs de verkoop van niet-elektrische fietsen liep goed in 2011. Daarnaast zijn de vooruitzichten voor 2012, gelet op de voororders, gunstig te noemen”, meent Steens.

Goede vooruitzichten op de markt van elektrische fietsen lijken voor het Nederlandse Pon, auto-importeur en eigenaar van fietsmerk Gazelle, dan ook de belangrijkste reden een overnamebod voor te bereiden op het Duitse Derby Cycle [zie: Pon wint slag om Derby Cycle].

Het Duitse bedrijf is met name door zijn kennis op het gebied van e-biketechnologie een interessante optie voor Gazelle. De Nederlandse marktleider in het stadsfietsensegment had de afgelopen tijd problemen met de accu’s van haar elektrische fiets. Voor retailorganisatie Biretco was het reden om de e-bike van Gazelle uit haar collectie voor 2012 te halen, ten faveure van Sparta en Batavus.

„Derby Cycle is het grote succesverhaal van de elektrische fiets. Gazelle had wat problemen: één en één is twee, zou je kunnen stellen”, verklaart Steens. „De kennis uit Duitsland zou Gazelle kunnen inzetten ter verbetering van haar eigen e-bike, terwijl Derby met de Nederlandse markt haar ontwikkelingskosten over een groter gebied kan uitsmeren.”

Het wordt de komende jaren steeds belangrijker om een lijn betrouwbare elektrische fietsmodellen te hebben, voorspelt SNS Securities in een brancherapport. E-bikes vervangen op grote schaal de stadsfietsen in het duurdere segment. Nu is het aandeel elektrische fietsen in Duitsland nog 4 procent, tegenover 10 procent in Nederland. De verwachting is dat dit in 2020 gegroeid zal zijn tot 30 procent. De Nederlandse markt bereikt dit aandeel twee jaar eerder, is de voorspelling.

Dealers zullen die ontwikkeling vooral terugzien in een groeiende omzet. De prijzen van elektrische fietsen liggen gemiddeld zo’n 800 tot 1.200 euro hoger dan die van de gebruikelijke stadsfietsen. Volumegroei realiseren wordt echter een veel grotere opgave: een stadsfiets wordt vervangen door een e-bike, waarmee in absolute aantallen geen groter fietsenpark wordt gecreëerd, stelt het rapport.

Toch valt de opleving van de Duitse fietsmarkt niet in zijn geheel toe te schrijven aan het succes van de elektrische fiets. Anders dan in Nederland, waar de fietsverkoop meebeweegt met de economische conjunctuur, blijken gunstige weersvooruitzichten een drijfveer voor de Duitse consument.

„Daar komt dat recreatieve karakter van de Duitser weer om de hoek kijken. Bij gunstige weersvoorspellingen willen de Duitsers fietsen. De belangstelling was vorige week bijvoorbeeld groot, gewoonweg omdat het een week mooi weer zou zijn. Een week! Zo impulsief is de Duitse consument”, meent Reinold.

Het aantal zonne-uren in het voorjaar, een economie die draait, de invloed van elektrische fietsen: allen droegen bij aan een goed seizoen voor de Duitse dealers. Ook de Nederlandse fietsmarkt kende een goed eerste kwartaal. „Met name de verkoop van de e-bikes gaat goed”, meldt een woordvoerder van Rai. „Het tweede kwartaal was door de vele neerslag wat minder goed.”

Ondanks een slechte zomer is de Keulse fietshandelaar Reinold bijna door zijn collectie heen. Hij kende toch een goed jaar, getuige verschillende lege plekken in zijn zaak. „Vooral Derby’s Raleighfiets doet het prima.”

Dat betekent echter niet dat het assortiment van Cosmos Bikes & More compleet is. „Ik probeer al jaren om Gazelle in mijn winkel te krijgen, maar het is me nooit gelukt. Wel Batavus ja, maar dat werkt hier niet. Gazelle is wat Nutella is voor chocoladepasta: hét merk dat voor consumenten staat voor het product. Gazelle betekent: Hollandse degelijkheid in fietsvorm. En juist die degelijkheid is wat Nederland op fietsgebied tot voorbeeld voor Duitsers maakt.”