Creatief bemiddelaar zoekt vrede in FNV

PvdA-prominent Han Noten gaat bemiddelen in de ver-trouwenscrisis in de leiding van de FNV. Hij kent de vak-centrale als zijn broekzak.

DEN HAAG - Han Noten Eerste Kamerlid voor de PvdA Eerste Kamerlid, Eerste Kamer, senator, politiek, politicus, volksvertegenwoordiger, parlementarier, portret, Dijkstra bv

De naam van Herman Wijffels circuleerde afgelopen maandag als bemiddelaar die de interne crisis binnen de FNV moest oplossen. En die van Paul Rosenmöller. Maar het werd uiteindelijk Han Noten, oud-vakbondsbestuuurder, Eerste Kamerlid voor de PvdA en burgemeester van Dalfsen.

Noten wordt door de negentien bij de vakcentrale FNV aangesloten bonden aangesteld als ‘informateur’. Hij moet de weg vrijmaken voor een commissie die het onderling vertrouwen in de top van de FNV moet herstellen. Een informateur die de komende weken op eieren moet lopen omdat de grootste bonden, FNV Bondgenoten en Abvakabo FNV, het vertrek van voorzitter Agnes Jongerius van de vakcentrale eisen.

Tegen de wil van die twee bonden krijgt Noten niet de opdracht om haar functioneren in de onderhandelingen over het pensioenakkoord in kaart te brengen. Sterker nog, de negentien bondsvoorzitters spraken maandag af dat zij, zolang de informateur aan het werk is, publiekelijk niet meer met modder naar elkaar of Jongerius zullen gooien. En dat haar positie op dit moment nadrukkelijk niet ter discussie staat.

In dit klimaat moet Noten de komende maanden proberen om het onderling vertrouwen binnen de FNV te herstellen en de gelederen te sluiten. Noten weet hoe de hazen lopen binnen de FNV. Als bestuurder van FNV Dienstenbond wist hij in 1995 alle bonden op één lijn te krijgen in onderhandelingen over een nieuwe cao in de bankensector. In 2002 kreeg hij, als directeur personeel & organisatie van de NS te maken met de ‘conducteursrevolte’.

Ogenschijnlijk ging dit laatste conflict, aangestuurd door de vakbonden en activisten van de SP, over dienstroosters en de cao. Maar in de praktijk speelde onder conducteurs en machinisten een torenhoog ziekteverzuim en onvrede over de werkverhoudingen een grote rol. Toen Noten in 2004 bij het spoor vertrok, was het verzuim gedaald en hadden de conducteurs een cao met garanties over prestatiegerichte beloningen en een werkgarantie tot 2010.

In 2003 werd hij voorzitter van de fractie van de PvdA in de Eerste Kamer en maakte hij de verkiezingsnederlaag van de PvdA bij de provinciale verkiezingen in 2007 mee. In Limburg, de provincie waar Noten vandaan komt, streefde de SP de PvdA voorbij en werd daar de grootste linkse partij. „De SP speelt in op een behoefte aan veiligheid. Ik vind die partij behoudend. [...] De SP is de nieuwe KVP”, reageerde Noten.

In 2009 brak hij als senator een lans voor verhoging van de AOW-leeftijd, op een moment dat de FNV daar nog fel tegen was. Stop de politieke lobby tegen het kabinet van CDA, PvdA en ChristenUnie, was toen zijn boodschap. „Richt je op belangenbehartiging aan de honderden cao-tafels en de tientallen pensioenkamers. Daar kan voor iedereen een fatsoenlijke regeling worden gemaakt voor een vloeiende overgang van werk naar pensioen.”

Als ‘FNV-informateur’ moet Noten de SP-activisten binnen de vakcentrale op één lijn zien te krijgen met de meer gematigde krachten die het pensioenakkoord verdedigen én zien te voorkomen dat de FNV splijt. Hij heeft daar tot 1 november de tijd voor gekregen.

Jos Verlaan