'Belasting betalen is patriottisch'

Internetondernemer Mark Cuban vindt het schandalig dat miljardairs als hij zo weinig belasting betalen. Tijd om de Amerikaanse overheid financieel bij te springen.

Mark Cuban is rijk, en daar is hij trots op. „Het interesseert me niet wat de mensen zeggen. Rijk zijn is prima”, schrijft hij op zijn weblog blogmaverick.com.

Op Twitter poseert de Amerikaanse miljardair vrolijk met een dikke sigaar, alsof hij zijn positie tegelijk wil bevestigen en persifleren.

Alles heeft hij. Volgens het blad Forbes staat internetondernemer Mark Cuban (53) op plaats 149 in de ranglijst van rijkste Amerikanen. Na de verkoop van zijn internetbedrijf bezit de zakenman 2,3 miljard dollar, geld waarmee hij de basketbalclub Dallas Mavericks kocht.

Cuban geniet van zijn geld – afgelopen seizoen werden zijn Mavericks kampioen van de NBA – maar hij vindt dat zijn fortuin best wat mag krimpen. Hij zou met liefde een deel van zijn rijkdom afdragen aan een goed doel: de Amerikaanse overheid.

Cuban publiceerde kort geleden op zijn website een geruchtmakend pleidooi voor hogere belastingen voor miljonairs en miljardairs. Hij wilde niet langer alleen over zijn succes praten, zegt Cuban in een interview per e-mail, maar ook een misstand aankaarten: de rijken in Amerika betalen veel te weinig belasting.

Cuban vindt belasting betalen „de meest patriottische daad” die een mens kan doen, blogde hij. „Als je belachelijk veel geld verdient, doe er dan iets positiefs mee”, schreef hij. „Word lekker rijk. Betaal belasting. Veel belasting.”

Dit is geen boodschap die goed valt in Dallas, thuisbasis van Cuban én de Republikeinse presidentskandidaat Rick Perry. Belasting afdragen aan de nationale overheid in Washington is impopulair in Dallas. Texanen regelen hun zaken liever zelf.

Inkomstenbelasting – vastgesteld per staat – hoeven de inwoners van Texas niet te betalen. Cuban, tot zijn ergernis, ook niet. Hij betaalde, zegt hij, tien jaar geleden veel meer dan nu. Als miljardair krijgt hij voordeeltjes waar hij niet om heeft gevraagd.

Zijn site wordt sinds zijn pleidooi voor hogere belastingen overspoeld met reacties. „Ik vind het prima dat ik nu eens de Republikeinen boos heb gemaakt”, mailt Cuban. „In dit land nemen mensen instinctief de argumenten van hun eigen partij over. Ik ben politiek agnost. Ik heb er geen problemen mee nu eens de een, dan weer de ander boos te maken.”

Cuban mengt zich in een debat dat onlangs werd begonnen door Barack Obama. In een toespraak pleitte de president voor belastingverhoging om het enorme begrotingstekort te verkleinen. Met name rijke Amerikanen moeten meer afdragen, zei Obama: „Dat is geen klassenoorlog, het is wiskunde. Het geld moet ergens vandaan komen.”

Obama introduceerde de Buffett- regel, genoemd naar de multimiljardair Warren Buffett, die net als Cuban pleit voor een rijkenbelasting.

Eerder dit jaar schreef Buffett in een opinieartikel dat hij het oneerlijk vindt dat hij slechts 17,4 procent belasting betaalt, terwijl zijn secretaresse 33 procent afdraagt.

Buffett bepleitte een nieuwe regel: iedereen die meer dan een miljoen dollar verdient, mag niet mínder belasting betalen dan Amerikanen uit de middenklasse. Obama nam de Buffett-regel over in zijn voorstel.

Obama weet ook wel dat een door de Republikeinen gedomineerd Congres niet snel instemt met extra belastingen – Republikeinse leiders schoten zijn plan meteen af. In hun ogen moet het begrotingtekort worden teruggedrongen door te snijden in de overheidsuitgaven, niet door de belastingen te verhogen.

Obama’s plan lijkt dan ook bedoeld om de grote, zwevende middenklasse te laten zien dat hij niet wegloopt voor belastingverhogingen, normaal een politiek taboe, zeker als er verkiezingen aankomen.

Onder commentatoren ging al snel de grap rond dat Obama de verkiezingen wil winnen met de slogan ‘Read my lips: new taxes’ – een omdraaiing van een belofte van belastingverlaging door George Bush, die hem opbrak in de campagne van 1992. President word je, zo is algemeen bekend, alleen met de belofte van belastingverlagingen.

Maar jaren van belastingvoordeeltjes hebben misschien wel kiezers gepaaid, de overheidstekorten zijn uit de hand gelopen. The Washington Post berekende dat de overheid voor iedere dollar die aan belasting binnenkomt, een andere dollar misloopt door voordeeltjes aan studenten, ouderen, bedrijven of huiseigenaren.

De afgelopen 25 jaar is het aantal aftrekposten verdubbeld, met name onder George W. Bush. Rijke Amerikanen profiteren hier relatief het meest van, zij komen voor veel meer regelingen in aanmerking.

De rijkste 1 procent Amerikanen verdient bijna een kwart van het totale rijkdom van het land. Zij betalen 38 procent van de nationale belastingen. Dat was 13 procent in 1960.

Miljardair Mark Cuban hoort dat argument vaak als hij discussieert met andere rijke Texanen. „Maar ik vind dat miljardairs meer moeten betalen. Wij hebben het meest geprofiteerd van dit land, het is goed om nu in een moeilijke tijd wat terug te geven.”

Niet dat hij een blind vertrouwen heeft in de overheid. „Ik zeg niet dat de regering altijd ons belastinggeld efficiënt inzet, zeker niet”, schreef hij in het pleidooi op zijn weblog. „Maar we wonen niet in een perfecte wereld. In onze wereld probeert de overheid wel uit alle macht om ons uit deze grote recessie te helpen.”