Partij China krijgt deuk in metro

Een ongeluk in de metro van Shanghai (271 gewonden) maakt Chinezen opnieuw boos op de staat. Elke botsing deukt het gezag van de partij.

De botsing tussen twee metrotreinen in Shanghai, waarbij gisteren 20 passagiers ernstig en 251 licht gewond raakten, heeft in China opnieuw tot grote bezorgdheid geleid over de veiligheid van de snel groeiende metro- en hogesnelheidstreinennetwerken. Het ongeluk in de Shanghaise metro volgt op de botsing tussen hsl-treinen bij Wenzhou.

Dit soort ongelukken met nieuwe technologie zijn politiek gevoelig, want raken het prestige, het gezicht en de bestuurlijke bekwaamheid van de Communistische Partij van China (CPC) in een metropool met 23 miljoen inwoners. Miljoenen internetters en gebruikers van het 400 kilometer lange Shanghaise metronet (11 lijnen) reageerden via het Chinese twittersysteem Weibo verontwaardigd op het ongeluk op Lijn 10, die vlak voor de Wereldexpo in 2010 in gebruik was genomen.

De oorzaak wordt gezocht in het falen van het seinensysteem, dat is geleverd door de joint venture van het Franse Alstom en de China Railway Signal & Communication Corporation (CRSC). Deze onderneming, Casco, kwam in juli al in opspraak na het hsl-ongeluk, waarbij 40 passagiers omkwamen. Ook de oorzaak van deze botsing wordt gezocht in een falend seinensysteem.

Anonieme werknemers van het bedrijf in Nanking zeggen dat de geleverde systemen niet aan de vereiste kwaliteit voldoen. Alstom en CRSC wilden in juli én nu niet reageren op deze onbewezen aantijgingen.

De botsing op de Shanghaise Lijn 10 in de metrotunnel gebeurde nadat de machinisten waren overgeschakeld op handmatige besturing omdat de automatische besturing en het seinensysteem uitvielen.

Dankzij de lage snelheid – ongeveer tien kilometer per uur – en het tijdstip – tegen drie uur ’s middags- bleven de gevolgen relatief beperkt. Bij normale snelheid – 80 kilometer per uur – en in het spitsuur met overvolle rijtuigen zou de botsing een ramp hebben veroorzaakt.

De meeste slachtoffers gisteren liepen kneuzingen en snijwonden op, de ernstig gewonden (20) werden met bot- en schedelbreuken in ziekenhuizen opgenomen. Hoewel Lijn 10 langs uitgaans- en toeristenbestemmingen (de Yu Yuan-tuinen) loopt, bevonden zich geen Nederlanders aan boord.

De directie van de Shanghaise metro bood onmiddellijk „diepe, diepe verontschuldigingen” aan, maar die werden op Weibo en op straat meteen afgewezen. „Dat zeggen de bazen altijd en iedere keer buigen zij dieper en zeggen zij vaker sorry”, was vanochtend een typerende reactie bij de ingang van het Lijn 10 station tegenover de Shanghaise bibliotheek in de Franse Concessie.

Op het internet waren de reacties aanzienlijk feller en werden de bouwers beschuldigd van corruptie. Ook werd de zin van het Shanghaise metroproject in twijfel getrokken met de retorische vraag: „Waarom moeten wij toch altijd blindelings het Westen volgen”.

Het Westen zijn in dit geval Zuid-Korea en Japan, want de metro’s van Seoul en Tokio gelden als voorbeeld voor de Shanghaise metrobouwers, zelfs de grote, witbetegelde, schone stations in Shanghai lijken op die van deze twee Aziatische hoofdsteden. In alle 70 Chinese steden met meer dan 5 miljoen inwoners zijn metronetwerken aangelegd of worden uitgebreid.

Ook in Peking wordt nu eindelijk ernst gemaakt met de modernisering van de metro in een poging de zware luchtvervuiling en het dagelijkse verkeersinfarct, waarbij meer dan een miljoen auto’s en bussen zijn betrokken, te bestrijden.