‘Nederland blokkeert gezamenlijk EU-standpunt Midden-Oosten’

Palestijnse kinderen zwaaien met de Palestijnse vlag tijdens een pro-Palestijnse betoging in de Libanese hoofdstad Beirut. Foto Reuters / Jamal Saidi

De Europese Unie is er vandaag niet in geslaagd een gezamenlijke verklaring over het Israëlisch-Palestijns conflict te formuleren omdat de Nederlandse minister van Buitenlandse Zaken Rosenthal de tekst te kritisch op Israël vond. Dat schrijft Der Spiegel.

Diplomaten van de verschillende EU-landen zijn al een week in bespreking om een standpunt te bepalen over de status van de mensenrechten in Israël en de Palestijnse gebieden. De EU wilde daarover met één mond spreken in de VN-Mensenrechtenraad, waarin op dit moment acht EU-landen zitten. Volgens het Duitse weekblad is het overleg over het gezamenlijke standpunt vandaag afgebroken omdat vooral Nederland dwars zou liggen.

‘Rosenthal wilde geen melding van mensenrechtenschendingen Israël’

De Nederlandse afgevaardigde zou vandaag afstand hebben genomen van een maandag voorbereide tekst, die volgens Der Spiegel “gebalanceerd” van toon was. In de verklaring zou de Israëlische blokkade van de Gazastrook worden veroordeeld, net als recente Palestijnse terreuracties tegen Israëliërs. Verder zouden de EU-landen zich in de verklaring uitspreken tegen standrechtelijke executies door Hamas in de Gazastrook en geweld van Israëlische kolonisten tegen Palestijnen op de Westelijke Jordaanoever.

De afgevaardigde, die tijdens de vergadering persoonlijk per iPhone door zijn hoogste baas Rosenthal zou zijn geïnstrueerd, heeft volgens Der Spiegel plotseling aangegeven dat Nederland zich niet achter de verklaring kan scharen. Nederland zou niet gelukkig zijn met bepaalde formuleringen uit de verklaring, zoals het veelvuldig noemen van de “tweestatenoplossing”. Ook zou Rosenthal willen dat er in de verklaring geen melding werd gemaakt van de arrestatie door Israël van vreedzaam demonstrerende mensenrechtenactivisten. Ten slotte zou ook de vernietiging van Palestijnse huizen in Oost-Jeruzalem en op de Westoever van Rosenthal niet mogen worden genoemd.

Andere EU-diplomaten hebben volgens Der Spiegel onaangenaam verrast op de harde stellingname van Nederland gereageerd. Nederland zou echter wel bijval hebben gekregen van Duitsland, Italië en Tsjechië. Landen als Zweden, Oostenrijk, Roemenië en Slovenië zouden de ‘last minute’-wijzigingen onacceptabel hebben gevonden. Het eindresultaat van de verdeeldheid was dat er geen gezamenlijke EU-verklaring voor in de VN-Mensenrechtenraad is gekomen.

Het is moeilijk na te gaan of de vergadering echt zo gelopen is als Der Spiegel beschrijft, maar het is volgens onze parlementair redacteur Huib Modderkolk duidelijk dat Nederland binnen de EU een aparte positie inneemt als het om Israël gaat:

“Niet voor niets staat in het regeerakkoord dat Nederland de band met Israël wil versterken. Israël is het enige land dat in het akkoord bij naam wordt genoemd. Ook nam Nederland, samen met onder meer Tsjechië en Polen, een buitenpositie in als het gaat om de erkenning van de Palestijnse staat. Nederland was daarvan een van de felste tegenstanders.”