De wereld wilde nog meer van ze

Within Temptation komt met The Unforgiving: een nieuw album, strip én drie filmpjes.

Over een moeder die de moordenaars van haar dochter zoekt.

Duister? Ach, valt wel mee. Een flirt met de dood? Nou, dat gaat wel erg ver. Horror? Welnee, eerder een thriller met mystieke elementen.

Morgen gaan drie korte filmpjes van Within Temptation in première op het Nederlands Film Festival. Voor een vierde film, over de verdwijning van Nathalee Holloway, die op dezelfde avond in première gaat, leverde de band twee nummers aan.

Op een terras in haar woonplaats Soest vist zangeres Sharon den Adel opgewekt een bos munt uit haar thee en propt die vervolgens in de asbak. Ze ontkent dat hun laatste project The Unforgiving, een combinatie van strip, muziek, film en apps, een duister geheel is. Natuurlijk, het handelt over een moeder die op zoek gaat naar de moordenaars van haar dochter – net als Holloways moeder overigens. Maar in The Unforgiving schuilt ook verlossing.

„Het verhaal in de filmpjes is donkerder dan de muziek”, stelt ze vast. Die filmpjes zijn ook niet mis. In angstaanjagende zwart- en grijstinten verhalen ze over schuld en boete; niet zelden brengt de dood verlossing. En ondertussen klinkt de onheilspellende orkestrale metal van Within Temptation.

The Unforgiving, die dit voorjaar uitkwam, is hun vijfde studioalbum, na de in 2008 uitgebrachte live-dvd Black Symphony. Met die dvd, zegt Den Adel, hadden ze een muzikaal eind bereikt. „We waren wel klaar.” Maar de band mocht dan klaar zijn met haar muziek, de wereld was nog niet klaar met de band. Drie miljoen albums verkochten ze tot nu toe; hun Europese shows zijn regelmatig uitverkocht. En dan moest Amerika nog worden veroverd.

Dus verzonnen ze iets anders. Dat werd het conceptalbum The Unforgiving. De keuze voor een strip en een cd was snel gemaakt. Den Adel: „We lazen vroeger veel strips.” Zo was zij verslingerd aan onder andere X-Men en Wolverine. „En toen Hollywood deze strips omzette in films, vroegen wij ons plots af waar onze stripboekjes ook al weer lagen, ergens op zolder.”

Terwijl de Amerikaanse scriptschrijver Steve O’Connell aan de strips werkte, schreven Sharon den Adel en haar vriend, gitarist Robert Westerholt, de muziek. Meestal volgde de muziek de strip – soms gebeurde het andersom. Toen de scriptschrijver het personage van de Amerikaanse Maja bedacht, schreef zij net een tekst over de Ierse Sinéad. „Ik heb hem toen gevraagd of Maja Sinéad kon worden. Want Máájáá!, dat bekt niet lekker in een liedje.” De korte films, waarvan het script weer werd gebaseerd op de verhalen uit de comic, werden later gemaakt.

Het verhaal is complex. Want in The Unforgiving draait het om meer dan het simpele gegeven van een moeder op zoek naar genoegdoening. Een hoofdrol is weggelegd voor de vrouwelijke profeet Mother Maiden, die doden opwekt. Deze doden, zegt Den Adel, hebben allen „een verkeerde beslissing genomen en vaak werd die fout door de omstandigheden bepaald”.

De drugsverslaafde Sinéad bijvoorbeeld schiet in een wanhoopsdaad haar vader dood. Even later sterft ze zelf. Mother Maiden wekt haar en de anderen op om het kwaad in de wereld te bestrijden en geeft hen zo de kans hun ziel te zuiveren. Maar daarvoor moeten ze wel eerst weer kwaad doen.

Moralistisch, knikt Den Adel. Hebben ze altijd gehad, Robert en zij. „We hebben een groot gevoel voor rechtvaardigheid. Daar gaan we ver in, soms te ver. Maar we kunnen nu eenmaal alleen schrijven over zaken die ons raken.” Zo maakten ze eerder ‘Deceiver of Fools’, over „charismatische politici”, zoals ze omfloerst zegt, en ‘Frozen’, over kindermisbruik.

En ook op The Unforgiving duikt kindermisbruik op: in ‘Triplets’. Een jongetje blaast zijn vader en twee broertjes op, maar niet voordat we zien dat de vader bij het jongetje in bed stapt waar hij hem betast.

Deze keer kwam scriptschrijver O’Connell met het idee om kindermisbruik in het verhaal te verwerken. „Maar dat betekent niet dat het onderwerp ons niet raakt. We hebben zelf drie kleine kinderen.” Zware kost, waarvan het gewicht nog eens wordt benadrukt door de duistere muziek van Within Temptation. Want al wilde de groep muzikaal een andere weg inslaan, het blijft Within Temptation. En dus wordt er een muur van geluid opgetrokken en wordt ieder gaatje in het arrangement dichtgesmeerd met gierende gitaren, dreunende drums en veel violen. En daar bovenuit klinkt altijd Sharons stem, die hard en helder echoot tegen de ‘wall of sound’.

Toch, zegt Den Adel, is er veel veranderd. „Voor dit album zijn we naar onze helden uit de jaren tachtig gaan luisteren, Iron Maiden en Metallica, maar ook naar Kim Wilde en Chris Isaak. Sommige mensen vinden dat onze song ‘Faster’ dezelfde sfeer ademt als zijn ‘Wicked Game’.”

Eigenlijk gaat Within Temptation nu zijn derde fase in. Vijftien jaar geleden begon de band, met death metal. Gitarist Westerholt grunte toen nog; uit zijn keel steeg een angstaanjagend buitenaards gegrom op. Den Adel verzorgde op haar beurt de melodie. Toen het grunten begon te vervelen, stapten ze over naar symfonische metal, met invloeden uit de Keltische folk. En nu zijn ze aangeland bij metal uit de jaren tachtig.

Er veranderde meer, het afgelopen jaar. Vorig jaar trok Sharon den Adel voor het laatst een van haar beroemde jurken aan. „Dat werkte wel bevrijdend”, lacht ze. Niet langer hoeft ze zich nog in een korset te persen en zich in vele lagen tule te hullen. Die jurken, zegt ze nu, waren sowieso een „uit de hand gelopen grap”. In de begindagen van Within Temptation had ze ooit een keer zo’n romantische jurk aangedaan en al snel begon het gevaarte deel uit te maken van haar imago.

De fans gaan mee in de veranderingen. Ze zijn toegewijd. En de band houdt ze betrokken; via ouderwetse fandagen waarbij de vrouwen nog altijd in grote jurken verschijnen, maar vooral via social media. Dat past bij Within Temptation. Deels afkomstig uit de IT-business was Within Temptation een van de eerste bands met een interactieve website. Het heeft bijgedragen aan hun succes, zegt Den Adel: „Naast de goede muziek, het unieke karakter en het vele touren.”

Inmiddels hebben de bandleden de smaak te pakken. Zo willen ze een eigen speelfilm gaan maken; Robert Westerholt gaat de komende maanden het idee uitwerken. Deze week maakte hij overigens bekend uit de band te zullen stappen, om aan nieuwe projecten te werken, maar ook om met de kinderen te zijn. Dat doet Den Adel op haar horloge kijken. Bijna drie uur, ze gaat hun oudste van school halen. Lachend: „Daar is niets duisters aan hoor. Die donkerte is maar één procent van wie we zijn. En dat vergroten we uit op het podium.”

concert

Within Temptation

Morgenavond op het Nederlandse Film Festival in Utrecht en 27 sept. in Paradiso, Amsterdam.

Win kaarten voor het optreden in Paradiso. Zie voor meer informatie: nrcnext.nl