Dit is een artikel uit het NRC-archief
Bekijk hele krant

NRC Handelsblad

Politie, recht en criminaliteit

Schurken in 'Gomorra' gaan in het echt vrijuit

Gomorra, regie Matteo Garrone
Gomorra, regie Matteo Garrone

Het grootste en beruchtste milieuproces van Italië is verjaard zonder dat de daders – die deels hadden bekend – zijn veroordeeld. Het schandaal inspireerde de anti-maffia-auteur Roberto Saviano tot het schrijven van van de bestseller Gomorra over de Napolitaanse Camorra, die in 2006 verscheen en in 2008 als film uitkwam.

Tussen 1999 en 2000 vertrokken vanuit Noord-Italië wekelijks veertig vrachtwagens met in totaal een miljoen ton industrieel afval naar de tuinbouwgebieden rond Caserta, ten noorden van Napels. Daar werd het met hulp van de lokale maffia begraven. Vervolgens is vastgesteld dat het aantal kankergevallen in het gebied 20 procent hoger ligt dan het landelijk gemiddelde.

In 2003 dacht officier van justitie Donato Ceglie de zaak ‘Cassiopea’ tegen 95 Noord-Italiaanse ondernemers rond te hebben. Maar een reeks vertragingstactieken en bureaucratische fouten maakt dat het proces vrijdag verjaarde. Eerst besloot de rechtbank van Santa Maria Capua Vetere in Campanië dat Ceglie de zaak niet had mogen onderzoeken, omdat voor maffiazaken een speciaal OM bestaat: de Districtsdirectie Anti-Maffia.

120 ordners met processtukken werden overgebracht naar die directie in Napels, die twee jaar later besloot niet bevoegd te zijn. Terug in Santa Maria Capua Vetere gingen als gevolg van onder meer administratieve fouten en stakingen van advocaten weer een paar jaar verloren.

Officier van justitie Ceglie verbeet gisteren in Corriere della Sera zijn teleurstelling: ,,En toch denk ik dat mijn werk niet voor niks is geweest. Cassiopea heeft de stoelpoten weggezaagd onder wie zich met dit soort transporten bezighield. We hebben aangetoond dat de milieumaffia bestaat”. Saviano noemde de verjaring in La Repubblica ,,een overwinning voor het onrecht’’.