Dit is een artikel uit het NRC-archief

Economie

Obama stelt 1,5 biljoen dollar aan nieuwe belastingen voor

Obama tijdens zijn speech in de rozentuin van het Witte Huis. Foto Reuters / Jason Reed

Om het Amerikaanse begrotingstekort in 10 jaar tijd met 3 biljoen dollar terug te dringen, heeft de Amerikaanse president Barack Obama vandaag nieuwe belastingen voorgesteld die 1,5 biljoen dollar moeten opbrengen. Het geld moet vooral van rijke personen en grote bedrijven komen, meldt persbureau AP.

Daarnaast zal er bezuinigd moeten worden. “Dingen die we onszelf niet kunnen permitteren moeten we schrappen om datgene te kunnen betalen wat daadwerkelijk belangrijk is,” stelde Obama vandaag in een speech. De Amerikaanse president hoopt door de terugtrekking van de troepen in Irak en Afghanistan de komende 10 jaar 1 biljoen dollar te besparen. Daarnaast moet er worden bezuinigd in de programma’s voor gezondheidsverzekeringen voor ouderen, gehandicapten en mensen met een laag inkomen. Obama liet echter weten dat hij elk plan waarin een besparing op deze programma’s niet gepaard gaat met een bijdrage van rijkere Amerikanen zal vetoën.

Met het nieuwe plan probeert Obama de onderhandelingen van een speciale commissie in het Amerikaanse Congres te beïnvloeden. Dit zogenoemde Supercongres moet voor eind november met plannen komen om over de komende tien jaar ruim een biljoen te bezuinigen.

‘Verhoging belastingen noodzakelijk’

Eerder werd al bekend dat Obama een nieuw belastingtarief wil introduceren. De Buffett-belasting, genoemd naar miljardair Warren Buffett, moet er voor zorgen dat rijke Amerikanen meer belasting gaan betalen. De Republikeinen zijn fel tegenstander van het plan. In zijn speech benadrukte Obama vandaag de noodzaak van het verhogen van de belastingen. “Met bezuinigingen alleen gaan we het niet redden.”

Obama is bereid om met het Amerikaanse Congres te werken aan een herziening van het belastingsysteem. Het belastingtarief voor bedrijven zou kunnen worden verlaagd, zolang de aanpassingen uiteindelijk meer inkomsten genereren. Dat kan volgens Obama bijvoorbeeld door speciale regelingen te schrappen.

Vooraanstaande Republikeinen hebben de plannen voor de belastingverhogingen van Obama afgedaan als een ‘klassenoorlog’. In zijn toespraak reageerde Obama daarop: “Het is geen klassenoorlog, het is gewoon wiskunde.”

‘Openingszet presidentiële campagne’

De Republikeinen reageerden direct op de speech van Obama. Zo stelde de leider van het Huis van Afgevaardigden Joe Boehner dat Obama niet echt “een serieuze bijdrage heeft geleverd” en dat de plannen geen oplossing bieden voor de problemen op lange termijn. Gezien de meerderheid van de Republikeinen in het Huis van Afgevaardigden is de kans dat het plan van Obama wordt aangenomen door het Congres dan ook nihil.

Volgens onze correspondent Guus Valk valt deze speech te beschouwen als de openingszet in de presidentiële campagne voor 2012 die de komende maanden gaat losbarsten.

“De retoriek achter de speech, waarin Obama in verschillende bewoordingen hamert op het eerlijk delen, maakte duidelijk dat het een echte campagnespeech was. Hij richtte zich op zijn eigen achterban en de zwevende kiezer. De plannen in deze vorm hebben weinig kans van slagen doordat de Republikeinen fel tegen zijn. Dat weet Obama uiteraard ook, maar hij heeft de toon gezet.”