Eerste vrouwelijke premier Denemarken, anti-asielbeleid wankelt

Helle Thorning-Schmidt viert de verkiezingsoverwinning in Kopenhagen. Foto Reuters / Erik Refner

Denemarken heeft haar eerste vrouwelijke premier gekozen. Oppositieleidster Helle Thorning-Schmidt behaalde met een links blok een kleine meerderheid van de 179 zetels. Na tien jaar komt een einde aan rechtse macht, gekenmerkt door liberale hervormingen en strenge immigratieregels.

Tegenover juichende aanhangers zei de nieuwe premier in Kopenhagen dat “geschiedenis is geschreven” met deze verkiezingsoverwinning. “Vandaag is er een wisseling van de wacht in Denemarken.” Zittend premier Lars Loekke Rasmussen van het centrum-rechtse Venstre erkende zijn nederlaag en dient vandaag het ontslag van zijn kabinet in bij koningin Margrethe.

Verwacht wordt dat de meerderheid van de Denen koos voor het terugdraaien van enkele bezuinigingsmaatregelen. Rasmussen nam die vanwege de eurocrisis. Ook al doet Denemarken niet mee met de euro, kreeg het land toch enkele klappen op exportgebied. Het begrotingstekort van Denemarken is dit jaar 3,8 procent en volgend jaar 4,6.

De centrumrechtse partij van Løkke Rasmussen blijft ook na de verkiezingen met 47 zetels de grootste in het land, maar haar conservatieve coalitiegenoot verloor tien zetels. De Deense Volkspartij (DVP) verloor drie zetels en eindigde op 22. De Socialdemokraterne verloor ook een zetel en zakten naar 44, maar andere partijen in het ‘rode blok’ boekten wel winst. De Sociale Liberalen stegen zelfs van acht naar zeventien zetels.

De opkomst was 87,7 procent, tegenover 85,6 vier jaar geleden. Met het verlies van gedoogpartner DVP lijken de strenge anti-immigratiewetten van Venstre te worden versoepeld. Aan plannen voor een verbeterd zorgstelsel door belastingverhoging lijkt niet te worden getornd.