De meeste vragen komen voort uit krantenberichten

‘Zie ook De Telegraaf’. ‘Volgens De Telegraaf’. ‘Heeft de minister uit De Telegraaf vernomen dat...’: geen medium wordt vaker als bron opgevoerd in een Kamervraag dan deze krant.

Drie van de vier keer komt een Kamervraag voort uit mediaberichtgeving – en maar liefst een kwart daarvan komt uit De Telegraaf. De radio is zelden een bron, televisie soms, iets vaker internet (vooral nu.nl, dat vaak berichten van anderen heeft), maar kranten blijken toch het meest inspirerend voor de volksvertegenwoordigers: eenderde van alle Kamervragen is gebaseerd op artikelen in dagbladen. Een mediareferentie is overigens niet nodig, dat is een voortdurend misverstand.

Partijen hebben zo hun voorkeuren. De PVV kiest voor De Telegraaf: 101 keer afgelopen jaar (van de 242 vragen op basis van een krant). De PvdA kiest voor de Volkskrant: 45 keer op 174 ‘krantenvragen’. De PVV weet met Kamervragen zelf ook het vaakst de Volkskrant en De Telegraaf te halen. Opvallend: PvdA’ers gebruiken de Volkskrant het vaakst voor Kamervragen, maar deze krant pikt de vragen van de PvdA-Kamerleden nauwelijks op. Slimmer lijkt het om controversiële uitspraken in het parlement te doen. Dat levert meer aandacht op dan het stellen van Kamervragen.

Doet een Kamerlid ook weleens aan eigen onderzoek? Niet echt. Slechts in een kwart van de gevallen worden eigen bevindingen, en niet die van de media, als uitgangspunt genomen.

De werkingen van het politiek-publicitair complex worden het duidelijkst als een Kamerlid zelf een nieuwtje heeft en daarmee naar de krant stapt. Die schrijft er dan over. Waarop het Kamerlid daarover een vraag stelt. Waar weer over geschreven wordt.

Naast het aantal Kamervragen is ook het aantal spoeddebatten sterk gestegen: van minder dan tien in 2000 tot bijna tachtig in 2009. Het ministerie van Binnenlandse Zaken concludeerde eerder: „Het verwijt dat Kamerleden zich steeds meer laten leiden door de ‘waan van de dag’ lijkt te kloppen.” En: „Profileringsdrang is een vast onderdeel geworden van de parlementaire cultuur.”

„Wat is uw reactie op de ontwikkeling van een incontinentieluier met een ingebouwde sensor, die waarschuwt wanneer het materiaal verzadigd is?” (Renske Leijten, SP)