Met lijfrente de hypotheek aflossen, is dat wel slim?

„Eind december, op mijn 60ste verjaardag, komt mijn lijfrentekapitaal vrij. Vanaf 1994 heb ik er fiscaal aftrekbaar premie voor betaald. In 2006 is de polis premievrij gemaakt. Ik wil nog blijven werken, maar kunnen stoppen wanneer ik wil. Zal ik de lijfrente uitstellen? In 5 jaar laten uitbetalen en daarvan de hypotheek aflossen? Of levenslang laten uitkeren, zodat ik na mijn 65ste niet zoveel belasting hoef te betalen?”

Nederland bulkt van de lijfrentekapitalen, die de afgelopen dertig jaar fiscaal aftrekbaar zijn opgebouwd. Nederland bulkt ook van de woninghypotheken, waarvan de rente fiscaal aftrekbaar is. Toch moet je ooit tijdig af van deze overheidscadeautjes. Een lijfrentekapitaal moet meestal uiterlijk ingaan op uw 70ste. En hypotheekrente mag je sinds 2001 maximaal dertig jaar aftrekken.

Dus wat is wijsheid: uitstellen, in vijf jaar incasseren of levenslang laten uitkeren? Uitstel heeft zin als er nu geen behoefte is aan extra geld, maar na pensionering duidelijk wel. Dat vergt planning. Hoeveel gaat u jaarlijks uitgeven na pensioen? En hoeveel is er dan aan inkomen en (verkoopbaar) vermogen beschikbaar? Een rekentool staat op www.pensioenkijker.nl/home/infa-rekentool. Zelf globaal plannen kan ook. Bedenk daarbij dat u vanaf uw 75ste meestal flink minder uitgeeft. Kies slechts een levenslange lijfrente-uitkering als u en/of uw partner die pensioenaanvulling echt nodig hebben. Heel soms is het voordelig om een lijfrentepolis ongeoorloofd af te kopen. U betaalt dan over de hele uitkering inkomstenbelasting plus 20 procent revisierente (dus maximaal 72 procent!) Maar koopt u af in een jaar met geen of een negatief belastbaar inkomen, dan krijgt u mogelijk goedkoop de vrije beschikking over het geld!

Veel mensen neigen ertoe om hun lijfrente-uitkeringen uit te stellen tot na hun 65ste. Vaak is hen aangepraat dat je na je 65ste minder belasting betaalt. Dat laatste is een fabel. Het lage 65-plustarief geldt slechts voor belastbare inkomens tot 33.436 euro. Over een inkomen vanaf 55.694 euro betaalt zowel een frisse 18-jarige als een 103-jarige grijsaard de volle 52 procent. Daardoor is in vijf jaar uitkeren meestal gunstiger dan uitstellen. Want wie van de netto-uitkering zijn hypotheek aflost, bespaart hoogstwaarschijnlijk meer rente dan de rentefooi die een verzekeraar tijdens de verleningsperiode biedt.

Bijkomende voordelen van aflossen zijn dat uw hypotheekschuld wegsmelt voordat de 30-jaarstermijn is verstreken, u minder pensioen behoeft omdat de hypotheeklasten slinken, uw eigenwoningforfait bij volledig aflossen geheel vervalt, en uw geldzaken winnen aan eenvoud.

Het internet maakt het een koud kunstje om de hoogste lijfrente voor uw kapitaal te krijgen. Op www.consumentenbond.nl kunnen leden (30 euro in het eerste jaar) lijfrente-testresultaten bekijken. Gratis, maar wel een polisverkoper is www.independer.nl. Kiezen voor jaar- in plaats van maanduitbetaling kan kosten schelen.

Normaal gesproken kan de polishouder kiezen tussen een lijfrente met of zonder levensverzekering. Dat laatste heet een bancaire lijfrente. Maar voor uitkeringen vóór het 65ste levensjaar – een zogeheten overbruggingslijfrente – zijn bancaire lijfrentes niet toegestaan. U moet zich daarvoor wettelijk verplicht wenden tot een verzekeraar.