Stresstest Europese banken niet stevig genoeg

De Europese banken zouden waarschijnlijk graag aan een strengere stresstest zijn onderworpen. Het onderzoek van de European Banking Authority (EBA), waarvan de uitslag op 15 juli bekend werd gemaakt, heeft geprobeerd in te schatten wat er met hun kapitaal zou gebeuren in geval van een twee jaar durende inzinking. Maar de veronderstellingen over de financieringskosten van banken op moeilijke markten lijken nu al achterhaald.

Het is niet makkelijk om precies in te schatten wat banken moeten betalen voor hun langetermijnfinanciering op de kapitaalmarkten. Eén maatstaf bestaat uit de premies voor kredietverzekeringen van verschillende banken. De zorgen over de kwetsbaarheid van banken voor de staatsobligaties van probleemlanden hebben die premies boven het niveau gebracht van september 2008.

Daarnaast hebben Amerikaanse geldmarktfondsen de looptijd van de kortlopende leningen die zij aan Europese banken verstrekken bekort, aldus kredietbeoordelaar Fitch.

De vergelijking van de huidige premie van de kredietverzekeringen met de veronderstellingen van de EBA over de gemiddelde financieringskosten is verhelderend. De stresstests gingen er bijvoorbeeld vanuit dat Société Générale (SocGen) zijn financieringskosten aan het einde van 2012 bijna zou zien verdubbelen van 1,36 procent (136 basispunten naar 2,6 procent. Maar de kosten van het verzekeren van de belangrijkste schulden van SocGen voor een periode van vijf jaar bedragen nu al meer dan 3,0 procent.

Banken weten zich onder zulke omstandigheden altijd wel tijdelijk te redden. Maar als de feitelijke financieringskosten zo hoog blijven, wordt het veel moeilijker om te vertrouwen op de conclusies van de EBA over de solvabiliteit van de banken. Banken zullen minder winst maken en een lager kernkapitaal overhouden als de 4.800 miljard euro aan interbancaire financiering, die vóór eind 2012 moet worden afgelost, veel meer kost dan de EBA had verondersteld.

Het goede nieuws is dat bijna 60 procent van de Europese bankbezittingen door deposito’s wordt gefinancierd. Deze zijn veel minder gevoelig voor het marktsentiment. En de meeste grote banken, inclusief SocGen, hebben het grootste deel van hun leningen die dit jaar moesten worden geherfinancierd weten te verlengen. Bovendien zijn de kredietverzekeringen van banken niet langer meer zo’n betrouwbare indicator, omdat ze ook worden gebruikt als dekking tegen de kwetsbaarheid van banken voor staatsobligaties.

Toch is het niet goed dat de liquiditeitskosten in geval van een crisis al een maand na de stresstests veel hoger blijken uit te vallen. De EBA heeft eerder dit jaar ook specifieke liquiditeitstesten uitgevoerd, maar de resultaten daarvan zijn niet bekend gemaakt. Beleggers moeten maar hopen dat deze testen steviger waren dan de gegevens over de solvabiliteitstesten impliceren.

George Hay

Vertaling Menno Grootveld