Je gaat het leven nooit begrijpen

Later als je groot bent snap je dingen als hypotheken en de liefde, dacht je ooit.

Dat valt tegen. Maar Claudia de Breij weet het allemaal wél. Laatste deel van een cursus.

Illustratie Iggy 't Hart

1Feestjes die je zelf geeft zijn vaak helemaal niet leuk (voor jou dan)

Omdat je eigenlijk helemaal geen zin hebt om zesentwintig te worden. Omdat je je zorgen maakt over de combinatie familie/vrienden. Omdat je dol bent op uit de hand gelopen feestjes, maar niet op peuken in je plantenbak en neukende vrienden in je vestibule. Omdat feestjes nou eenmaal altijd het gezelligst zijn in de keuken, maar je op je eigen knalfuif toch echt even gezellig met iederéén moet socializen – en om nog wel vijfhonderd andere redenen is het eigenlijk helemaal niet zo fijn om een feestje te geven.

Maar ja. Ze zijn zo leuk om naartoe te gaan. En je vergroot je kansen om bij anderen uitgenodigd te worden aanzienlijk als ze ook eens gezellig in jouw huis hebben gedanst, in jouw tuin hebben gezoend en in jouw siervaren hebben gekotst. Dus vooruit, mieter wat midnight snacks in de magnetron, haal een paar kratten bier en drink er zelf alvast eentje leeg voor de eerste gasten komen. Dan vergeet je dat het jouw huis is en zul je inzien dat het ook wel wat heeft, krassen op het Belgisch hardsteen en rode wijn in de beige gordijnen.

2Je kunt je het beste opmaken bij daglicht

Lijkt een lullige tip he? Dat je denkt: „Sjonge jonge De Breij, is dit nou het soort advies waarmee je mij een gelukkiger mens met een volledig vervuld leven gaat maken? Is dit nou het soort zelfverwezenlijking waar ik als jonge ambitieuze professional verder mee ga komen?”

Nou reken maar.

Als je je opmaakt bij daglicht zie je jezelf zoals de buitenwereld jou de rest van de dag gaat zien – en dat is belangrijker dan je denkt, careerwise. (Om over de liefde nog maar te zwijgen). Ik heb eens een producer voor een radioprogramma niet aangenomen omdat ze midden op haar gezicht, bovenaan aan de neusbrug (daar waar Bert van Ernie z’n wenkbrauwen doorlopen zeg maar) een dikke veeg vloeibare make-up had zitten. Alsof ze zichzelf die ochtend met een verfroller te lijf was gegaan. In het donker. „Wie zo gehaast en onzorgvuldig met zichzelf omgaat kan nooit echt goed zijn in z’n werk”, dachten mijn eindredacteur en ik, waarmee het goede kind een kans op een prutbaan voor een kutsalaris verspeelde, en god weet wat nog meer. Ze zou niet de eerste zijn die het van radioproducer tot minister-president schopt. (Of eigenlijk wel, maar iemand moet de eerste zijn, en zij wordt het dus zeker niet).

3Zelfs Ghandi werd niet door iedereen aardig gevonden

En de buurvrouw van moeder Theresa wist ook vast wel iets lulligs over haar zweetvoeten (in die sandalen) te zeggen. Zelfs de grootste geesten, zelfs die mensen die zich hun leven lang alleen maar inspannen voor het welzijn van de wereld wekken weerstand op – laat staan jij.

Hoe graag je ook zou willen dat iedereen inziet hoe goed je het bedoelt, dat je echt je best doet en al met al hartstikke lief bent; het gaat je niet lukken. Niet iedereen zal je aardig vinden, sterker nog: Mahatma Ghandi werd nota bene vermoord. In vergelijking tot zo’n levenseinde na een bestaan vol verzoeningspreken, hongerstakingen en geweldloos verzet is het eigenlijk helemaal niet zo ernstig dat sommige mensen jou gewoon niet zo aardig vinden.

En als je moeite hebt met het accepteren van die gedachte, troost je dan met deze: jij vindt die mensen ook helemaal niet aardig, als je er echt eerlijk over nadenkt. Kom op zeg, wat voor sukkel ben je nou als je niet even de moeite doet om jou te leren kennen – want als je jou eenmaal kent jongen, dan ben je aardig! Aardig! Echt. Ik vind jou tenminste heel aardig. En jij mij?

4Bij een nieuwe auto krijg je nooit meer dan een gratis setje nieuwe matten

Tenminste, ik niet. Vrienden, vooral mannen, weten na aanschaf van iedere nieuwe auto weer blufverhalen te vertellen over hoe ze tienduizenden euro’s hebben afgedongen: „‘Dertig?’ zei ik, ‘dertig?’ Of nee, ik zei het niet eens, ik ben gewoon gaan lachen. Weglopen en lachen, dat moet je doen.”

Heb ik één keer geprobeerd, die methode van lachend de garage uitlopen in de hoop dat je halverwege door een snikkende autoverkoper wordt tegengehouden, maar helaas: omdat ik de auto echt wilde (en de verkoper dat ook wel wist) moest ik eenmaal bij de deur in arren moede gaan acteren dat ik een binnenpretje had: „Ach ja, een mopje, van vanmorgen nog aan het ontbijt, natuurlijk, setje nieuwe matten, hartstikke sympathiek, alstublieft, dankuwel.” En het maakt ook niet uit, wat anderen voor korting hebben geregeld, zolang jij het gevoel hebt dat wat je koopt waard is wat jij ervoor wilt betalen.

5Dat punt waarop je het leven op magische wijze ineens helemaal begrijpt, komt niet

Toen ik twintig was dacht ik dat ik alles wel zou snappen (het leven, de liefde) tegen de tijd dat ik dertig was, en nu ik zesendertig ben heb ik vrienden van dik in de zestig die me weten te vertellen dat ze ook nog steeds geen idee hebben.

Daarom is deze cursus ook zo ontzettend nuttig – en volstrekt overbodig tegelijk; we zijn allemaal beginners, in het leven, die het allemaal almaar zélf moeten ervaren om het echt te geloven.

Wie zesentachtig is heeft weliswaar al heel lang geleefd, maar nog nooit meegemaakt wat hij vandaag gaat meemaken – en als iemand van tweeënnegentig het waagt om te zeggen: „Oh joh, gebroken heup (of hart, of kunstgebit)? Heb ik ook gehad. Moet je gewoon even mee naar het ziekenhuis (of aan de drank, of aan de bisonkit)”, dan zal de zesentachtigjarige denken: „Jaja. Voor jou zeker. Maar ik ben anders.”

En zo is het ook. Je kunt deze cursus net zo goed al in de fik steken voor je hem hebt gelezen, want je gaat het toch allemaal anders doen dan alle anderen voor jou, en later vertellen waar jij op bent uitgekomen – om vervolgens weer te worden weggehoond door mensen die het ook weer anders gaan doen.

Dus waarom zou ik je überhaupt nog lastigvallen met mijn theorieën?

Nou ja. Eentje dan nog, niet van mezelf, maar van Ben Folds, die er een heel liedje over maakte waarvan de titel alles al zegt:

You gotta learn to live with what you are.

En zo is het ook. Succes.

    • Claudia de Breij