Clairy toont mediahype via oprukkende zombies

Vernieuwing is vaak nep, zo liet het zich aanzien op de eerste avond van TV Lab, de jaarlijkse week voor programma-experimenten van Nederland 3. Opvallend hoog was immers het gehalte aan pseudonieuws, ensceneringen en fake.

Soms is dat een zinnige vorm, bijvoorbeeld om in de toekomst te kijken. Maar dan moet je het wel zo goed doen dat het nauwelijks van echt valt te onderscheiden of met een zo vette knipoog dat het grappig wordt.

Het foppen van impopulaire machthebbers met ingenieuze kwajongensstreken werd dit jaar in het Vlaamse Basta bijna tot kunst verheven. Maar de Nederlandse kloon RamBam (VARA) mist de benodigde brutaliteit en zelfspot. Door zich voor te doen als duurzame ondernemers die textiel maken uit koemest, wisten de makers tegen betaling van 14.500 euro zendtijd te bemachtigen in Harry Mens’ economische talkshow Business Class (RTL7).

Dat alles daar te koop is, dat wisten we al. Met plaksnorren vermomd als toerist aantonen dat Amsterdamse taxichauffeurs expres omrijden, voegt evenmin weinig nieuw inzicht toe dat verkleedpartijen noodzakelijk maakt.

Nog knulliger is het acteren in Moordspel (TROS), een dagelijkse misdaadsoap in de vorm van verslaggeving door een lokale omroep. De jonge kijkers van TV Lab lieten op Twitter weten er niets aan te vinden, maar voor hen is deze oude wijn in dito zakken dan ook niet bedoeld.

Meer affiniteit hadden ze met Truman (BNN), tot nu toe het beste idee, dat wel erg conventioneel werd uitgevoerd. Twee teams moeten een intensief gebruiker van sociale media, over wie je dus alles te weten kunt komen, zodanig uit zijn tent lokken dat hij zich laat filmen, een handtekening zet en een foto uploadt. Het slachtoffer deed het allemaal gewillig, maar de spelers gebruikten meer de telefoon dan de sociale media.

Het opmerkelijkste experiment was Take10, door de VPRO aangekondigd als een kort crossmediaal actualiteitenprogramma, gepresenteerd door Clairy Polak.

De „dringende kwestie” die daarin werd aangekaart, was zorg over het opduiken van zombies op Lowlands en in Amsterdam. Eerder al op YouTube geplaatste filmpjes toonde de hardhandige arrestatie van enkele levende doden door een speciaal interventieteam.

De eerste vraag was waarom Polak zich zou willen lenen voor deze flauwekul. Ze speelde overtuigend zichzelf als een doortastende gespreksleider van drie studiogasten.

Bij nader inzien vormden die de prototypen van een mediahype: een klokkenluider die waarschuwt in de vorm van de oprichter van website zombiealarm.nl, een emotionele moeder van een slachtoffer die heel boos wordt en een houten klaas van een autoriteit, die niets wil zeggen omdat eerst nader onderzoek moet aantonen of er wel iets aan de hand is. Het toneelstukje had een metafoor kunnen zijn, als er meer zorg aan besteed was.

    • Hans Beerekamp