Bestuurscultuur in Schiedam

Op 15 juni stapte burgemeester Wilma Verver (VVD) van Schiedam op, gisteren nam VVD-wethouder Ad Mostert ontslag en vervolgens stelden de drie overige wethouders (PvdA en CDA) hun portefeuilles ter beschikking. Daarmee is de bestuurscrisis in deze Zuid-Hollandse gemeente (ruim 75.000 inwoners) compleet. Vanavond komt de gemeenteraad bijeen, onder meer om zich te buigen over de vraag of het eervol ontslag dat aan Verver is toegekend, zou moet worden omgezet in ‘oneervol ontslag’. Want zo zijn de politieke verhoudingen in deze stad onder de rook van Rotterdam wel.

Op de agenda staat het rapport van het Bureau Integriteit Nederlandse Gemeenten (BING) dat op verzoek van waarnemend burgemeester Joan Leemhuis-Stout (VVD) een integriteitsonderzoek heeft verricht. Dat rapport schetst een nogal onthutsend beeld van de taakopvattingen van de voormalige burgemeester. Verver wist het persoonlijke onvoldoende van het bestuurlijke te onderscheiden, om het mild uit te drukken.

Ze kreeg ruzie met een aannemer over de verbouwing van haar huis, waarna dit bedrijf veel minder opdrachten van de gemeente kreeg. Ze kreeg ruzie met de buren en vermengde dat conflict met haar bestuurlijke taak door bij ambtenaren aan te dringen om op te treden tegen vermeend illegaal kappen van een aanpalende boom. Bedrijven van haar zoons kregen opdrachten van de gemeente, ze bemoeide zich actief met de subsidieverlening aan een jazzclub waarvan haar echtgenoot bestuurder was. En zo waren er meer akkefietjes. Akkefietjes, maar vooral ook: veel akkefietjes. Uit een vraaggesprek dat gisteren in deze krant was te lezen, bleek dat het kwartje nog niet bij Verver was gevallen. Ze trok de integriteit van de onderzoeker in twijfel en dus deugde zijn onderzoek niet.

De wethouders en ook de ambtelijke top bleken onvoldoende in staat om de burgemeester te corrigeren voor deze schendingen van de gedragscode die voor haar gold. Het verwijt in het BING-rapport dat zij „ernstig tekortgeschoten” zijn is voor de wethouders de reden om hun lot in handen van de raad te leggen. De topambtenaren deden niets aan de „angstcultuur” die blijkens het onderzoek in het stadhuis heerst.

Vorige week kwam het deelraadsbestuur van Hoek van Holland in opspraak door op dubieuze gronden verleende subsidies. Het belang van integriteit is blijkbaar niet overal in het lokaal bestuur voldoende doorgedrongen. Dat is in een tijd waarin gemeenten met krapper wordende budgetten moeten schipperen, des te betreurenswaardig. Burgemeesters en wethouders bezitten hun gemeente niet. Ze zijn aangesteld om op fatsoenlijke wijze dienstbaar te zijn aan het plaatselijk belang.