In veertien kantjes zegt Bernanke weinig

Voorzitter Bernanke van de Fed kocht tijd door weinig concreets te zeggen, maar nieuwe maatregelen om de economie te stimuleren niet uit te sluiten. Beurzen stegen.

Fed-voorzitter Bernanke (rechts), hier met ECB-baas Trichet, kondigde geen nieuwe interventie aan. Foto Reuters U.S. Federal Reserve Chairman Ben Bernanke (R) walks with European Central Bank (ECB) President Jean-Claude Trichet at the Federal Reserve Bank of Kansas City Economic Policy Symposium in Jackson Hole, Wyoming, August 26, 2011. Bernanke on Friday stopped short of signaling further action to boost the U.S. recovery, but said it was critical for the economy's health to reduce unemployment. REUTERS/Price Chambers (UNITED STATES - Tags: POLITICS BUSINESS) REUTERS

Een sterk staaltje leiden door niets doen.

Voorzitter Bern Bernanke van de Federal Reserve, het stelsel van Amerikaanse centrale banken, gaf gisteren zijn toespraak vanuit Jackson Hole in Wyoming. Daar, in een vallei omringd door het Teton-gebergte, zijn centrale bankiers, ministers en monetaire experts bijeen voor hun jaarlijkse retraite.

Er werd veel verwacht van de toespraak van Bernanke. Het gaat slecht met de economie van de VS. De werkloosheid is met 9,1 procent hoog en daalt niet. Om meer mensen aan het werk te krijgen moet de Amerikaanse economie groeien. Maar dat gebeurt niet. Gisteren stelde de Fed de cijfers naar beneden bij. Op basis van het tweede kwartaal zal de economie niet met 1,3 maar met 1 procent groeien.

Een perfect moment voor Bernanke om in te grijpen, hoopten financiële markten. De Fed-voorzitter zou zijn toespraak kunnen gebruiken om opnieuw aan te kondigen op grote schaal staatsleningen te kopen. Dat was de belangrijkste boodschap die Bernanke vorig jaar had op Jackson Hole. Uiteindelijk pompte de Fed zo 600 miljard dollar in de economie met als doel groei te stimuleren.

Maar Bernanke wil vooralsnog niet met honderden miljarden smijten. Dat is verklaarbaar. Vorige week bleek dat inflatie in de VS hoger uitviel dan verwacht. Toen Bernanke vorig jaar op Jackson Hole sprak dreigde volgens hem juist deflatie. Dat rechtvaardigde de interventie van de Amerikaanse centrale bank. Nu is dat niet het geval.

In zijn toespraak van veertien kantjes zei Bernanke heel weinig. De meest concrete maatregelen stonden op pagina zeven. Bernanke: „De Fed heeft een scala aan maatregelen die ingezet kan worden als extra stimulering.” In september komt het Federal Open Market Committee, het rentebepalende comité van de Fed, bijeen en dan wordt bekeken of er reden is nieuwe maatregelen te treffen. Normaal gesproken duurt zo’n vergadering één dag, maar deze keer gaan ze twee dagen overleggen zodat, volgens Bernanke, de Amerikaanse centrale bankiers een volledigere discussie kunnen voeren.

Gezien de hooggespannen verwachtingen en de angst op aandelenbeurzen wereldwijd zou het logisch zijn geweest als koersen gisteren daalden. Aanvankelijk gebeurde dat ook. Nadat de tekst van toespraak was vrijgegeven zakte de AEX onder de 270 punten, een verlies van ruim 3 procent.

Opeens begonnen de koersen in de VS te stijgen. De AEX maakte een groot deel van het verlies goed en sloot 0,68 procent lager op 276,60 punten. Zelfs de naderende orkaan Irene konden handelaren in New York niet deren. De Dow Jones sloot uiteindelijk 1,21 procent hoger.

Toch zijn de markten er niet gerust op. Ze houden ernstig rekening met een nieuwe recessie. De rentes op Amerikaanse staatsobligaties daalden gisteren licht. Dat betekent dat beleggers veilige beleggingen opzoeken. Ook de goudprijs steeg licht.

Bernanke lijkt met zijn toespraak drie weken tijd te hebben gewonnen. Het rentebepalende comité van de Fed komt op 15 september bijeen. Gaat Bernanke dan wel ingrijpen. Gaat de Federal Reserve opnieuw staatsobligaties kopen? Of misschien zelfs aandelen? Of houdt de Fed-voorzitter zijn poot wederom stijf en doet hij niks. Laat het koffiedikkijken, opnieuw, beginnen.

    • Melle Garschagen