Indonesië

Er zijn genoeg boeken over hoe je succesvol kunt worden, schrijft ‘expert van de rechter hersenhelft’ Ippho Santosa in zijn De 7 wonderen van de verdienste. Maar hij belooft dat meer geld, een betere gezondheid of goede relaties met je naasten binnen 99 dagen binnen bereik is. Zolang je zijn instructies maar direct opvolgt en er echt in gelooft. Twijfelaars komen ‘op het pad van de mislukking’.

Ruim een jaar na verschijning ligt De 7 wonderen van de verdienste nog altijd in stapels in de Indonesische boekhandels. Een zelfhulpboek van eigen bodem, met een islamitisch sausje, zoals te zien is aan de kameel op de omslag. Met ruim 50.000 verkochte exemplaren is De 7 wonderen het bestverkochte boek ooit van deze uitgever. Santosa heeft intussen een vervolg uitgebracht.

Islamitische zelfhulp is een van de populairste genres in Indonesië. Boekhandels hebben planken vol met titels als Word een blije moslima voor altijd, Management alhamdulillah of Creatief denken op zijn islamitisch. Ze worden gekocht door de opkomende middenklasse in de steden, die een groeiende hang naar spiritualiteit koppelt aan de zoektocht naar materiële vooruitgang. Van een bromfiets naar de eerste auto, Allah zij geprezen!

Maar Santosa put lang niet alleen uit de islam, hij knipt en plakt naar hartelust uit het werk van buitenlandse zelfhulpgoeroes. Zo verwijst hij uitgebreid naar ‘de wet van de aantrekkingskracht’ uit de Amerikaanse megabestseller Het Geheim (wereldwijd 21 miljoen verkochte exemplaren). Eigenlijk is de wet van de aantrekkingskracht hetzelfde als bidden, zegt hij, dus Allah vindt het helemaal geen probleem als je daarin gelooft.

Hoe meer je geeft, hoe meer je terugkrijgt, is zijn theorie. En je hoeft het niet eens met goede bedoelingen te doen. Kijk maar naar enkele van de rijksten op aarde: ze doen aan liefdadigheid omdat het goed is voor hun merk en het aftrekbaar is van de belasting. ‘En toch worden ze steeds rijker, terwijl ze atheïst zijn.’

Santosa begint zelf al, wie zijn boek van 7 euro koopt krijgt een bonus van 100 euro, staat op de omslag. Die blijkt te bestaan uit een motivatieliedje ‘ter waarde van 4 euro’, een motivatieposter van 8 euro en andere zaken die je moet downloaden van een cd-rom.

Op weblogs schrijven Santosa-adepten over hun successen. ‘Wie had dat gedacht: ik heb maar een klein beetje aan liefdadigheid gedaan, ik heb gesms’t over het boek en het uitgeleend. En: Habib heeft een auto!’ schrijft Habib uit Medan. Zelfs christenen grijpen Santosa’s adviezen aan, blijkt uit de commentaren. Zoals F. Vitayanti, die ondanks haar eigen geloof op een seminar een koran van 400 euro kocht. Het bedrijf van haar man wordt nu overspoeld door bestellingen.

Elske Schouten

    • Elske Schouten