Hollywood zag vreemdere ontmoetingen dan tussen cowboy en alien

Het lijkt erg modern, ‘mash-upfilms’ als ‘Cowboys & Aliens’. Maar al heel lang botsten King Kong en Godzilla, Frankenstein en Dracula in Hollywood.

scene uit de film Cowboys & Aliens (2011) FOTO: UPI

Een mash-up zou hij nu in muziektermen heten, naar de mixnummers en video’s die zijn samengesteld uit bekend en bestaand materiaal. Iedere YouTuber kan er zo mee aan de slag. Maar in het klassieke Hollywood had Cowboys & Aliens gewoon een spoof geheten: een filmparodie die de draak steekt met andere films uit het genre.

Dat subgenre werd vanaf 2000 nieuw leven ingeblazen met de Scary Movie-films die een jaaroogst aan nieuwe en klassieke horrorfilms door elkaar husselden. Succes verzekerd, tenminste, zolang het publiek de films herkent die op de hak genomen worden. Of op z’n minst een basaal begrip heeft van de genrewetten die eraan ten grondslag liggen. Dat pakt dan bijvoorbeeld zo uit. Horror: meisje ga niet alleen naar de wc/keuken/garage. Romantische komedie: jongen ga niet tijdens je eerste date met je vriendinnetje gepeperd eten/bij je ouders op bezoek/naar je jongenskamertje waar al je pornoblaadjes nog onder je kussen liggen. Helemaal leuk wordt het als je vervolgens die genres door elkaar mixt, of bekende filmfiguren samen in een film stopt.

Cowboys & Aliens doet allebei. Vliegende schotels razen boven de prairie, aliens werpen lasso’s en revolverheld Daniel Craig schiet op z’n James Bonds uit de losse pols een futuristisch wapen af. Voor de ‘close encounter’ met vreemde wezens speelde regisseur Jon Favreau leentjebuur bij klassiekers uit beide genres. Steven Spielbergs Close Encounters of the Third Kind (1977) natuurlijk, met z’n verblindende aankomst van het ruimteschip, en zo’n beetje elke western waarin John Wayne en Clint Eastwood onder de rand van hun hoed uit kijken.

Cowboys & aliens is lang niet de vreemdste ontmoeting uit de filmgeschiedenis. Sinds de Amerikaanse komieken Bud Abbott en Lou Costello in 1948 het pad kruisten van Frankenstein (en in een vervolgreeks film ook dat van The Invisible Man, Dr. Jekyll en Mr. Hyde en The Mummy), was de beer los. King Kong stond tegenover het Japanse nucleaire monster Godzilla (1962), Dracula nam het op tegen Frankenstein (1971) en zelfs Batman en Superman wachten ergens in een la in Hollywood nog op een filmontmoeting.

Toch doet Jon Favreau wel iets anders dan al zijn voorgangers. Cowboys & Aliens mag dan een actieavonturenwesternsciencefictionkomedie zijn, anders dan in andere spoofs proberen de hoofdrolspelers niet erg om grappig over te komen. In tegendeel. Alleen wij, het publiek, weten dat het idee van cowboys versus aliens op zich al reuze hilarisch is. Zoals in de beste ‘deadpan’-komedies lijken de hoofdpersonen zelf geen flauw benul te hebben dat ze in een komedie zitten.

Het weglaten van meligheid en lachen-gieren-brullenslapstick dat al die postmoderne spoofs als Date Movie, Disaster Movie en Dance Flick naar z’n grootje heeft geholpen, geeft ook hoop voor de literaire Jane Austen-spoof Pride and Prejudice and Zombies, verwacht in 2013. Met je Regencyjurk en een hyperventilerend strak korset aan een zombie onschadelijk maken, dat is namelijk een hoogst ernstige zaak.

    • Dana Linssen